 | | Tăng trưởng chỉ là một tham số để xét một khía cạnh chứ không phải là toàn bộ đời sống phát triển. | Thông tin liên quan: Tập đoàn và sự nhầm lẫn về mình03/08/2010 02:42' PM Vượt qua những sự xúc động khác nhau đối với Vinashin, Luật sư Nguyễn Ngọc Bích giải thích tình trạng của một số tập đoàn theo quan điểm quản trị kinh doanh hay quản trị xí nghiệp (business management) để hy vọng trong tương lai sẽ không còn một vụ như thế. Nền kinh tế người quen30/06/2010 05:48' PM Tại một hội thảo trao đổi kinh nghiệm đẩy mạnh công tác bán vốn nhà nước tại doanh nghiệp vừa diễn ra ở Hà Nội, tổng giám đốc một công ty chứng khoán tình thực thổ lộ: “Chúng tôi thường tuyển dụng cán bộ là nam, vì thường xuyên phải đi uống rượu, bia tiếp khách”. Tập đoàn nhà nước và cỗ xe kinh tế Việt Nam30/06/2010 05:18' PM Nền kinh tế VN hiện nay được vận hành như một cỗ xe ngựa. Cỗ xe ấy phải loại bỏ những yếu tố đã quá lạc hậu để tạo điều kiện cho con ngựa chạy với tốc độ phát triển mà đời sống đòi hỏi. Ngược lại, con ngựa cũng phải lường hết được những "ổ gà" trên đường... Thông điệp của Việt Nam: Bền vững và sáng tạo29/06/2010 08:46' AM Tại phiên họp của Diễn đàn các nhà lãnh đạo trẻ toàn cầu (FYGL), trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) về Đông Á tại TP.HCM trong 2 ngày 6-7/6/2010, Tổng Giám đốc Công ty Cà phê Trung Nguyên Đặng Lê Nguyên Vũ - diễn giả duy nhất là doanh nhân của Việt Nam (theo tiến cử của Bộ Ngoại giao Việt Nam) đã có bài tham luận “Thông điệp bền vững của Việt Nam trong bối cảnh châu Á dẫn đầu phục hưng kinh tế toàn cầu”. Người trẻ và những thách thức trong thời đại toàn cầu hóa28/05/2010 04:00' PM Liên minh chặt chẽ với xã hội là một trong những yếu tố quan trọng một cách phổ biến đối với tất cả các cá thể, nhất là các cá thể trẻ. Và điều quan trọng nhất mà tôi muốn nói là, khủng hoảng là một cơ hội, nhưng là một cơ hội cho nhiều tính xấu, và chúng ta không được phép để cho những tình huống xấu của cuộc sống bẻ gẫy sự lương thiện vốn có của mình. Phác thảo chân dung doanh nhân07/04/2010 08:28' AM Tôi xin nhắc lại là các nhà kinh doanh cần phải biết rõ xã hội cần gì, thị trường cần gì và phải hình dung rất rõ thời cuộc. Tôi là người như vậy. Tôi không đi theo hướng chuyên nghiệp ngay, tôi cũng không chọn hướng móc ngoặc quyền lực, vì móc ngoặc quyền lực sẽ đốt cháy năng lực chuyên môn. Nhưng đi theo năng lực chuyên môn một cách quá lý thuyết sẽ không phù hợp với đòi hỏi thực tế của xã hội. Vậy đi như thế nào để kết hợp được các đặc điểm, để phản ánh được đặc điểm của xã hội và thị trường Việt Nam? Nghịch lý sân golf26/08/2009 10:15' AM Báo chí và mạng lưới truyền thông đại chúng đã chung sức tạo ra sức mạnh của dư luận xã hội. Tây Nguyên, những vấn đề trong phát triển kinh tế11/07/2009 04:48' PM Tây Nguyên là khu vực cần đặc biệt quan tâm đến vấn đề an ninh, quốc phòng cho cả trước mắt và lâu dài, đến môi trường tự nhiên và môi trường văn hoá. Trong bài này tôi chỉ xin đưa ra thêm những nét chính, trên cơ sở sự tổng hợp những quan sát như các trí thức khác trong xã hội về chủ đề lớn của đất nước là Góp phần phát triển kinh tế - xã hội cho vùng Tây Nguyên nhằm chia sẻ với bạn đọc chungta.com. Hình dung về Kinh tế - Khủng hoảng - Quản lý nhà nước và Hành động của Doanh nghiệp03/04/2009 09:43' PM Kinh tế là mối quan tâm của tất cả mọi người. Cuộc khủng hoảng Kinh tế - Tài chính Toàn cầu hiện nay - mà qui mô và tính chất của nó – chưa từng có tiền lệ, giúp chúng ta một cơ hội nhìn nhận lại tất cả những vấn đề liên quan đến Kinh tế và Quản lí nó, vì tác động đến bàn ăn của từng Gia đình cho dù người đó là ai... Các vấn đề kinh tế Vĩ mô, quản lý Nhà nước và hành động của Doanh nghiệp06/03/2009 09:19' PM Việt Nam mới vào WTO được hai năm... và đang trong một thời kỳ khủng hoảng kinh tế đen tối, chưa từng có tiền lệ trong lịch sử thế giới từ cận đại cho đến nay... Những sự kiện, những vấn đề khác nhau liên tiếp xảy ra tác động mạnh mẽ đến không gian kinh tế và hệ thống các Doanh nghiệp Việt Nam... cho chúng ta (từ những nhà làm chính sách cấp Chính phủ đến các Doanh nhân và Người dân...) những bài học lớn lao... Tâm lý tiểu nông và toàn cầu hóa kinh tế ở VN14/01/2009 09:47' AM Kinh tế Việt Nam gốc rễ là kinh tế tiểu nông. Tâm lý của người tiểu nông là muốn giữ lâu những thứ đồ cũ, những thứ đồ không dùng được nữa. Muốn thành công trong hội nhập kinh tế phải thay đổi tư duy và hành động của nền kinh tế tiểu nông, thay bằng tư duy và hành động của nền kinh tế sản xuất hàng hóa, nguyên trưởng đoàn đàm phán Hiệp định thương mại Việt Nam - Hoa Kỳ Nguyễn Đình Lương nhấn mạnh. Một "tư duy kinh tế" cho Việt Nam?23/12/2008 03:35' PM Giáo sư Đặng Phong được coi là "cuốn từ điển sống" về kinh tế Việt Nam, là giáo sư mời của nhiều trường đại học danh tiếng thế giới, và cũng là tác giả của cuốn "Tư duy kinh tế Việt Nam" (NXB Tri thức, 2008). Ông đã trò chuyện với SVVN về vấn đề tư duy kinh tế và vai trò của người trẻ... Phát triển kinh tế tư nhân - xu thế tất yếu trong nền kinh tế thị trường ở nước ta hiện nay06/09/2008 12:50' PM Phát triển kinh tế tư nhân trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là một xu hướng tất yếu, một chủ trương đúng đắn và nhất quán của Đảng ta... Vượt qua khủng hoảng tài chính & suy thoái kinh tế25/06/2008 04:09' PM Làm thế nào để vượt qua khủng hoảng tài chính và suy thoái kinh tế, như đã từng xảy ra ở các nước Châu Á thời điểm 1997-1999 và hiện đang xảy ra tại Mỹ? Trong phạm vi bài báo này người viết sẽ điểm qua bài học kinh nghiệm của một số quốc gia trong việc vượt qua khủng hoảng và suy thoái trên con đường phục hồi kinh tế... Chủ quyền quốc gia trong bối cảnh toàn cầu hóa kinh tế hiện nay14/07/2007 08:40' PM Việc bảo đảm chủ quyền của mỗi quốc gia phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố khách quan và chủ quan, chịu sự tác động của các nhân tố kinh tế, chính trị, quân sự… Trong phạm vi bài viết này, nêu lên một vài suy nghĩ về chủ quyền quốc gia Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hoá kinh tế hiện nay... |
Trong tình hình khó khăn hiện nay, khi khủng hoảng kinh tế thế giới đang đi đến giai đoạn khốc liệt nhất, hàng loạt vấn đề đang đặt ra cho các nhà điều hành vĩ mô. Tuỳ thuộc vào đặc điểm của mỗi quốc gia mà các vấn đề được đặt ra có ý nghĩa quan trọng khác nhau. Đối với Việt Nam, việc xác định lại mục tiêu phát triển là vấn đề quan trọng nhất, có ý nghĩa quyết định sự thành bại của dân tộc chúng ta.
Cùng một tác giả:
» Sân golf và bài toán yên dân » Khủng hoảng kinh tế thế giới và những nhiệm vụ của năm 2009
Con người là mục tiêu của mọi chương trình phát triển
Hiện nay, trong xã hội đang có những thảo luận về việc xác định mục tiêu trong giai đoạn hiện tại để từ đó có những giải pháp thích hợp nhằm thoát ra khỏi khủng hoảng. Có một luồng ý kiến cho rằng, Việt Nam cần gạt bỏ mục tiêu tăng trưởng như một yếu tố tiên quyết và bắt buộc, chỉ nên dùng nó như một chỉ số để tham chiếu. Thay vào đó, quan trọng hơn, cao hơn là mục tiêu về việc làm, đây cũng là xu thế chung thể hiện trong gói giải pháp chống khủng hoảng của các nước.
Trong quá trình nghiên cứu về các vấn đề phát triển, từ lâu tôi đã thấy rằng việc đặt tốc độ tăng trưởng thành mục tiêu chủ đạo quyết định toàn bộ thái độ của xã hội đối với phát triển là sai. Cái sai này không phải là sai về kinh tế học mà là sai về xã hội học, về chính trị học. Tăng trưởng chỉ là một tham số để xét một khía cạnh chứ không phải là toàn bộ đời sống phát triển.
Vấn đề trung tâm của mọi chương trình phát triển là con người, một chỉ tiêu phiến diện như tốc độ tăng trưởng không đủ năng lực để phản ánh con người được gì trong quá trình ấy. Hơn nữa, trong chỉ tiêu tăng trưởng tổng hợp của bất kỳ quốc gia nào đều có sự chen vào của một khái niệm hết sức ghê gớm là khoảng cách giàu nghèo. Nếu lấy tăng trưởng là mục tiêu chính thì khoảng cách giàu nghèo vốn phản ánh sự phân bố tự nhiên về mặt năng lực sẽ được nới rộng thêm bằng sự phân bố phi tự nhiên về mặt tiền vốn và đào tạo.
Về vấn đề việc làm, nếu nói như một số chuyên gia coi việc làm như là một mục tiêu thì rất dễ phạm phải một sai lầm là không quan tâm đến việc làm với chất lượng như thế nào. Nếu xem việc làm là chủ yếu và đi theo lối phát triển việc làm thì chúng ta sẽ đẩy xã hội vào một trạng thái gọi là trạng thái tồn tại vất vả. Việc làm mang lại ổn định tối thiểu nhưng không hẳn đã mang lại hạnh phúc. Phát triển việc làm và chất lượng của nó để tác động một cách tích cực vào sự tiến bộ của đời sống con người mới là mục tiêu lâu dài.
Cho nên, tôi cho rằng lấy tăng trưởng GDP hay lấy tăng trưởng việc làm làm mục tiêu đều phiến diện cả. Việc xây dựng các chính sách vĩ mô phải dựa trên mục tiêu dài hạn và ổn định chứ không phải là dựa vào những điều kiện của năm nay hoặc sang năm. Mục tiêu phát triển có thể có thêm các tham số phản ánh tình thế của từng thời điểm, của từng giai đoạn, nhưng hạt nhân của nó phải là con người. Chừng nào không đạt được đến những tác động có lợi cho sự phát triển đời sống của con người thì có nghĩa là hoạt động điều chỉnh vĩ mô không thành công
Từ chỗ xác định được mục tiêu lâu dài là con người và sự phát triển đời sống của con người, chúng ta sẽ có những thái độ xã hội, thái độ chính trị thoả đáng và những chiến lược kinh tế phù hợp để đạt được mục tiêu ấy.
Xây dựng đồng thời hai nền kinh tế - Một nhiệm vụ chiến lược
Để đạt được mục tiêu lâu dài như đã phân tích ở trên, về mặt kinh tế, chúng ta phải có chiến lược thích hợp. Vậy chiến lược nào là phù hợp trong bối cảnh hiện nay? Quan sát những tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu chúng ta có thể thấy rằng, nếu một nền kinh tế cụ thể trở thành yếu tố vãng lai thuần tuý đối với nền kinh tế thế giới thì toàn bộ lý thuyết phát triển nền kinh tế ấy là sai. Các nền kinh tế vẫn phải giữ được địa vị độc lập của nó khi tham gia vào quá trình toàn cầu hoá. Những người ra trận bao giờ cũng phải có hậu phương.

Ảnh: argo.gov.vn
Trong kinh tế cũng vậy, để tồn tại được trong tất cả các điều kiện, kể cả những điều kiện khó khăn nhất của thế giới, mỗi một quốc gia đều phải xây dựng nền kinh tế có cấu trúc cân đối chia ra làm hai mảng rất rõ ràng mà tôi tạm gọi là kinh tế bản thể và kinh tế phát triển. Kinh tế phát triển là bộ phận tiên phong, nó gắn liền với việc tạo lập các tổ chức kinh doanh và các cấu trúc hàng hoá có thể tham gia vào quá trình cạnh tranh toàn cầu.
Còn kinh tế bản thể là bộ phận có chất lượng bảo hiểm đời sống xã hội, nó giải quyết các vấn đề cốt yếu của đời sống hàng ngày, do đó, nó gắn liền với thị trường nội địa và lực lượng chủ yếu của nó là khu vực kinh tế tư nhân, khu vực vừa và nhỏ. Đây là nền kinh tế cơ bản mà mỗi một không gian kinh tế cần phải có.
Củng cố nền kinh tế bản thể như một yếu tố độc lập với tất cả các biến động, các khủng hoảng của thế giới là việc mà bất kỳ quốc gia nào cũng phải làm. Và càng toàn cầu hoá bao nhiêu thì yêu cầu củng cố nền kinh tế bản thể càng lớn bấy nhiêu, bởi nếu tỷ trọng của nền kinh tế bản thể không đủ nặng thì quá trình toàn cầu hoá sẽ hút tuột nền kinh tế của chúng ta, làm chúng ta biến mất trong vòng xoáy của nền kinh tế toàn cầu. Hiện tượng khủng hoảng kinh tế vừa rồi của thế giới chính là hiện tượng mà các nền kinh tế bản thể bị hút, bị nhổ rễ ra khỏi lợi ích của những con người cư trú trong các vùng lãnh thổ.
Với thực trạng của Việt Nam, tôi cho rằng việc xây dựng nền kinh tế Việt Nam phải là kết quả của việc xây dựng đồng thời cả nền kinh tế bản thể và nền kinh tế phát triển, và vai trò của nhà nước là phải cân đối tỷ lệ hợp lý của hai nền kinh tế này. Từ việc xác lập tỉ lệ hợp lý của hai nền kinh tế, chúng ta sẽ thấy rất nhiều vấn đề đặt ra, chẳng hạn như: phải cân đối tài nguyên như thế nào, phân bố tín dụng như thế nào, phân bố giáo dục đào tạo như thế nào. Tuy nhiên, bên trên tất cả những chuyện ấy, chúng ta cần phải thấy được vai trò chính trị của hai nền kinh tế này.
Chúng ta đang cắt xén kinh tế bản thể để bù đắp cho kinh tế phát triển
Trong những nghiên cứu gần đây, tôi phát hiện ra một khía cạnh là sự phát triển của các tập đoàn kinh tế lớn, đặc biệt là các tập đoàn nhà nước (lực lượng chủ yếu của nền kinh tế phát triển) không phải là yếu tố cơ bản tạo ra sự ổn định chính trị. Chính nền kinh tế bản thể với hạt nhân của nó là khu vực tư nhân, khu vực các doanh nghiệp vừa và nhỏ mới là nơi cấu tạo ra toàn bộ sự yên tĩnh xã hội mà tôi cho rằng, nếu diễn tả bằng thuật ngữ thì đấy chính là sự ổn định chính trị.
Nếu không xây dựng được kinh tế bản thể thì chúng ta sẽ phải đối mặt với một rủi ro là chúng ta không có nền kinh tế của mình. Đôi khi những con chim di cư bay trên bầu trời kinh tế có thể được tính như là một yếu tố thuộc về nền kinh tế Việt Nam, nhưng nó chỉ là yếu tố vãng lai chợt đến rồi đi. Không thể thay thế việc nuôi đàn vịt nhà bằng cách đếm vịt trời. Chúng ta phải tự gây dựng nền kinh tế của mình bằng cách chăm sóc, củng cố khu vực kinh tế tư nhân, khu vực vừa và nhỏ. Chăm sóc khu vực kinh tế này chính là chăm sóc đời sống của nhân dân lao động. Đây là một trong những cách thức quan trọng nhất tạo ra ổn định chính trị và nó hoàn toàn phù hợp với đặc điểm chính trị của một quốc gia được dẫn dắt bởi một đảng chính trị đại diện cho công nhân, nông dân và các tầng lớp nhân dân lao động.
Đáng tiếc là hiện nay chúng ta chưa có một thái độ đúng đắn đối với kinh tế bản thể. Chúng ta vẫn đang cắt xén những nguồn lực cần thiết cho việc xây dựng kinh tế bản thể để bù đắp cho kinh tế phát triển. Toàn bộ sự chú ý xã hội và chú ý chính trị của chúng ta là tập trung vào xây dựng địa vị của Việt Nam trên trường quốc tế mà quên mất rằng địa vị của Việt Nam với chính người dân của nó là quan trọng hơn nhiều.
Các tập đoàn kinh tế của chúng ta hiện nay đang chiếm khoảng 80% lượng tín dụng phát triển. Rót vào một khu vực kinh tế một lượng tín dụng lớn như vậy với hiệu quả đầu tư rất thấp được phản ánh bằng chỉ số ICOR tới 6-7 thì đấy không phải là phát triển. Chính sự mất cân đối như vậy sẽ dẫn tới nguy cơ tạo ra trạng thái bất ổn xã hội.
Nhìn vào thực tế chúng ta có thể thấy rất rõ rằng, các lực lượng của nền kinh tế bản thể là khu vực vừa và nhỏ, khu vực tư nhân không đủ tiềm năng cũng như quan hệ để có thể vận động chính trị cho các quyền ưu tiên của mình.
Trong khi đó, lực lượng chủ yếu của nền kinh tế phát triển là các tập đoàn lại có đầy đủ cả tiềm năng, cả quan hệ lẫn sự ưu tiên chính trị để có thể hiện thực hoá các quyền ưu tiên của mình. Điều đó tạo ra một cuộc cạnh tranh rất không lành mạnh.
Nó không phải là cuộc cạnh tranh giữa các công ty theo luật cạnh tranh thông thường, mà là sự cạnh tranh chính trị giữa các khu vực kinh tế khác nhau của một nền kinh tế, và trong khi cạnh tranh, các khu vực kinh tế đã tự triệt tiêu sức mạnh tổng hợp của nền kinh tế Việt Nam.
Phải nói rằng, nếu nhà nước không nhận ra ảnh hưởng của sự mất cân đối ấy đến toàn bộ cấu trúc chính trị - xã hội thì không có ai có thể khắc phục được. Xác lập sự cân đối giữa hai nền kinh tế không phải là công việc của các nhà hoạt động kinh doanh hay các nhà kinh tế mà là hoạt động của các nhà chính trị, là trí tuệ của hệ thống chính trị.
Chính việc xác lập tỉ lệ hợp lý của hai nền kinh tế tạo ra bản chất nhân văn của khái niệm điều hành vĩ mô. Nếu không làm được điều này thì cho dù là nền kinh tế khổng lồ như Trung Quốc hay nền kinh tế trung bình như chúng ta đều có vấn đề.
Để ý đến tăng trưởng quá nhiều, để ý đến địa vị quốc tế của nền kinh tế Việt Nam quá nhiều thì chúng ta không thể yên ổn được. Nhìn sang Nhật Bản, có thể thấy nền kinh tế Nhật Bản bắt đầu khủng hoảng từ những năm 1991 trở đi, khi cuộc chiến tranh Vùng Vịnh lần thứ nhất xảy ra. Cuộc khủng hoảng ấy kéo dài tới gần 20 năm nhưng xã hội Nhật Bản vẫn yên ổn, bởi vì thái độ của họ đối với thị trường nội địa, đối với nền kinh tế bản thể là khá chính xác. Họ đã tạo ra được những tích luỹ trong nhân dân đủ dầy để không đẩy người dân đến tình trạng đói kém, thiếu thốn, cùng quẫn, và do đó người dân có thể chịu đựng được tất cả các cơn khủng hoảng, kể cả khủng hoảng kinh tế quốc tế.
Xây thị trường nội địa từ hàng hoá "Made in Vietnam"

Xây thị trường nội địa từ hàng hoá "Made in VietNam". Ảnh: kinhte24h.
Thị trường nội địa là thị trường ít bị biến động, nó là nhu cầu hàng ngày của đời sống con người. Nếu chúng ta không xây dựng được thị trường nội địa thì chúng ta không thường xuyên có việc làm. Trong những nỗ lực kích cầu nhằm khắc phục khủng hoảng, chúng ta đang đưa ra nhiều chính sách trong đó có chính sách bù lãi suất. Chúng ta hoàn toàn có thể hướng chính sách ấy vào khu vực sản xuất hàng hoá tiêu dùng trên thị trường nội địa, nhưng chúng ta không để ý đến những việc như vậy.
Chúng ta có tám mươi triệu dân Việt Nam là một trong những điểm thu hút đầu tư nước ngoài mà ai cũng thấy, ai cũng ca ngợi nhưng chính chúng ta lại không tự thấy điều ấy, tức là chúng ta có một bản thể để thu hút tất cả các thứ ở bên ngoài nhưng nó lại không thu hút chính mình. Trong một thời kỳ dài chúng ta chỉ để ý đến xuất khẩu mà bỏ rơi thị trường trong nước. Tại sao lại có tình trạng đó? Bởi vì lâu nay chúng ta chỉ xem nhân dân là một lực lượng kinh tế mà quên mất rằng nhân dân còn là một lực lượng thị trường. Chúng ta có một nhân dân sẵn sàng mua hàng hoá của Trung Quốc mà chúng ta không xem là thượng đế, đấy là một điều vô lý. Khi nào chúng ta không nhận ra điều đấy thì không thể nói đến chuyện phát triển hai khu vực kinh tế.
Chúng ta có thể có rất nhiều cách để xây dựng thị trường nội địa. Ví dụ, thay vì duy trì những chính sách buộc người Việt phải nhập ô tô lắp ráp từ nước ngoài như hiện nay, chúng ta cần đề ra những chính sách như giảm thuế để làm giảm giá ô tô trong nước, hoặc đề ra những chính sách để buộc ô tô lắp ráp tại Việt Nam phải đạt chất lượng chuẩn. Về vấn đề này chúng ta nên học tập Nhật Bản. Chất lượng của sản phẩm nội địa Nhật Bản bao giờ cũng cao hơn sản phẩm xuất khẩu. Người làm ra sản phẩm mà không quen sử dụng cái tốt nhất thì không thể sản xuất ra cái tốt nhất được.
Quan sát thị trường hiện nay có thể thấy một trong những chuỗi các cửa hàng đắt khách nhất trên thị trường Hà Nội là các cửa hàng "Made in Vietnam". Người ta đi tìm mua hàng Made in Vietnam bởi vì đấy chính là những hàng hoá thừa ra hoặc đánh tháo ra từ các hợp đồng gia công giữa các hãng quốc tế đối với các công xưởng Việt Nam. Như vậy có nghĩa là nếu hàng hoá được sản xuất bởi người Việt Nam nhưng theo đòi hỏi chất lượng quốc tế thì có ưu thế hơn hẳn những hàng hoá sản xuất từ những nền công nghiệp hương trấn của Trung Quốc.
Chúng ta hoàn toàn có thể nâng cao chất lượng hàng hoá, tạo cho xã hội có kinh nghiệm tiêu dùng những hàng hoá chất lượng cao với một chế độ nội địa khác thì tự nhiên chúng ta khuyến khích được nền kinh tế bản thể phát triển. Và nếu chúng ta tạo được thói quen tiêu dùng những hàng hoá như vậy ở cả những khu vực xa đô thị thì sẽ ngăn chặn được một trong những cơn dịch khổng lồ nhất đối với các nước có thu nhập thấp như chúng ta đó là dùng hàng hoá rẻ tiền từ Trung Quốc.
Nói tóm lại, theo quan điểm của tôi, nền kinh tế bản thể là thành tố quan trọng nhất để tạo ra ổn định chính trị. Nhiệm vụ hiện nay của chúng ta là phải xây dựng bằng được nền kinh tế bản thể để cho bếp lửa kinh tế của chúng ta luôn luôn ấm, luôn luôn nóng, bất chấp bão to, gió lớn, và đấy được xem như bước tiến quan trọng nhất trong quá trình phát triển của Việt Nam. Tuy nhiên, chúng ta cũng không thể chờ đợi xây dựng xong kinh tế bản thể rồi mới chú ý tới kinh tế phát triển mà phải đồng thời xây dựng hai nền kinh tế này để đến một lúc nào đó chúng gặp nhau, hoà hợp với nhau và tạo ra địa vị thực sự của nền kinh tế Việt Nam ở trong nước cũng như trên trường quốc tế. Số lượt đọc:
2271
-
Cập nhật lần cuối:
06/03/2009 08:49:34 AM
Trao đổi/Nhận xét | Tổng số:
9 |
Có nền kinh tế thứ 3 ? Tôi thấy đúng ra còn một nền kinh tế thứ ba nữa. Đó là kinh tế Hướng Nội. Kinh tế hướng nội là kinh tế có được do Việt kiều khắp nơi đưa về nước. Nền kinh tế này không phải là không quan trọng. Không đầu tư vốn, không tiếp thị...
Tạo điều kiện cho kinh tế này phát triển cần có chính sách về con người, văn hoá, Truyền thống... Kinh tế VN Tôi đồng ý với quan điểm của tác giả NTB. Và có đôi lời xin tham luận cùng bạn Đạo Trường và Bùi Quốc Lộc.
Việc giá rau rẻ như bèo trong thời gian vừa qua, chính điều đó cho thấy chúng ta bỏ bê thị trường nội địa. Chúng ta là chủ thể của nền kinh tế nội địa, có đầy đủ thuận lợi và chủ quyền để xây dựng nền kinh tế ấy, phục vụ cho chính chúng ta. Cho nên hãy xây dựng và ổn định thị trường này trước hết.
Tôi cũng hoàn toàn đồng ý với tác giả rằng. Nếu chúng ta ko làm tốt thị trường này, mà lại để cho các nền kinh tế nước ngoài. Và tập trung vào nền kinh tế phát triển thì ko chính xác. Cũng có thể bạn BQL có lý khi cho rằng các văn kiện của Đảng ko thế, nhưng thực tế vừa qua thì ko thể phủ nhận được điều này. Tôi rất tâm đắc với bài viết này Bài viết đã phần nào xoáy sâu vào những yếu tố còn rất hạn chế của nền kinh tế Việt Nam.
"Con người là kim chỉ nam cho mọi hành động" đây là câu có trong hầu như tất cả các văn kiện của Đảng đã vài chục năm nay rồi. Đúng là Chúng ta không quên con người (ít ra thì sách nói như vậy), nhưng trong thực hiện chúng ta đã tạo ra khá nhiều điểm yếu. Và yếu tố con người lại trở thành thứ yếu.
Ở Việt Nam còn tồn tại một khoảng cách rất lớn giữa nói và làm. Hiện nay, Chính phủ đang rất cố gắng để cải thiện tình hình bằng gói kích cầu đã thực hiện. Chưa biết kết quả ra sao, nhưng dường như yếu tố giải quyết vấn đề việc làm với hàng chục triệu người dân VN lại không thấy quan tâm nhiều, và nó đang có chiều hướng gia tăng. Cái quan trọng nhất với người dân hiện nay là công ăn việc làm, điều này chưa ổn định thì đừng mơ đến địa vị trên nền kinh tế thế giới.
Ông Bùi Quốc Lộc có ý đúng đó là các nền kinh tế luôn biến động.
Kinh tế - Chính trị - Xã hội là 3 vấn đề luôn đồng hành cùng nhau, phải giải quyết hài hòa cả 3 yếu tố này.
Xin cảm ơn ông Nguyễn Trần Bạt về bài viết hay này. Ông Nguyễn Trần Bạt đúng 1/ Lý thuyết hai nền kinh tế của ông Nguyễn Trần Bạt đã nêu theo tôi là hoàn toàn hợp lý. Tôi tâm đắc:
- "Kinh tế bản thể" hiện nay ( xét trong thời điểm lịch sử cụ thể ) là quan trọng nhất. Nó là nền móng của căn nhà kinh tế đồng thời là nền móng của căn nhà ổn định đời sống xã hội của nước ta. Móng không vững nhà sẽ sụp. Hãy nhớ " kẻ thù lớn nhất của đời người là chính mình " cái cốt lõi nội tại là cái quan trọng nhất.
- "Kinh tế phát triển" chỉ có được sự vững vàng khi có "kinh tế bản thể" vững vàng. nếu không có nền "kinh tế bản thể" vững thì nền kinh tế VN và xã hội VN sẽ là con rối cho những nước cường quốc về kinh tế. Họ muốn sao chúng ta sẽ phải chịu vậy. - Sự ra đời của các tập đoàn kinh tế lớn để Đáp ứng nhu cầu nền "kinh tế phát triển" có mặt lợi của nó . Nhưng không xét đến mặt hại thì sẽ là quá ấu trĩ. Sự ra đời của các tập đoàn kinh tế lớn sẽ xuất hiện những tập đoàn lãnh đạo lớn có sức mạnh về kinh tế nên đương nhiên có sức mạnh về chính trị.
Đó là nền móng cho sự mất ổn định về chính trị, xã hội. Nếu chúng ta không có đủ bản lãnh và không có "kinh tế bản thể "vững để giải quyết mặt hại này thì dẫ đến hai thái cực : hoặc là kinh tế phát triển một chút và xã hội bất ổn định rồi đi vào suy thoái kinh tế, hoặc đất nước không phát triển luôn nếu không cho ra đời những tập đoàn kinh tế mạnh.
2/ Luận giả Bùi Quốc Lộc viết : "Trước hết, tác giả cho rằng hiện nay chúng ta đang đặt sai mục tiêu, rằng dường như chúng ta...". Tôi đọc kỹ và thấy ông Nguyễn Trần Bạt chỉ nêu lên kiến thức cơ bản " con người là mục tiêu cơ bản của mọi chương trình " mà thôi. Nếu Tôi tự suy diễn xa hơn thì cũng chỉ ở mức độ hiểu :Vấn đề phát triển đất nước là vấn đề luôn được cập nhật và thảo luận mỗi ngày. Trong đó có có thể có một số ý kiến của các chuyên gia sai lầm cần nhắc nhở và cảnh báo chứ không phải " Chúng ta" (= trung ương ) như Luận giả BQLộc suy diễn.
"Mời tác giả đọc lại các văn kiện Đại hội Đảng, các Nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ, để xem trong đó viết gì. Xem có đúng là chúng ta đã quá chú trọng đến tăng trưởng kinh tế, như tác giả viết, hay không? Hay là ngược lại, tăng trưởng kinh tế chỉ là một nhiệm vụ, bên cạnh hàng loạt các nhiệm vụ xã hội, văn hóa, quốc phòng v.v.. khác, nhằm mục đích tối hậu là sự phát triển toàn diện của xã hội, của con người Việt Nam". Đọc bài của Ông Bạt tôi nghĩ Ông cũng biết rõ chuyện này cho nên cách viết của Ông ấy rất thận trọng. Tác giả Bùi Quốc Lộc hơi nâng quan điểm của ông Bạt lên rồi đấy. Nghiên cứu về VN tôi thấy đường lối đúng nhưng thực thi thì nhiều khi.....lại khác!. Hoạch định chính sách tốt mà không thực thi nghiêm chỉnh cũng như không. Do đó nếu tác giả NTBạt có cho rằng "hiện nay chúng ta đang đặt sai mục tiêu, rằng dường như chúng ta coi tăng trưởng kinh tế là mục tiêu quan trọng nhất, cần đạt được bằng mọi giá, mà quên mất rằng con người mới là mục tiêu của mọi chiến lược" thì vẫn là ý cảnh báo cần thiết, có cơ sở.
3/ "Thực ra, thị trường trong hay ngoài nước thì đều rất biến động cả. Không tin, cứ hỏi bà con nông dân đang khốn khổ vì giá rau rẻ như bèo là biết!". Xin Luận giả Bùi Quốc Lộc nghe bà con nông dân kêu gọi: các nhà làm kinh tế VN ơi, các ông không bao giờ có khả năng tác động điều phối thị trường quốc tế được đâu! xin các ông quay về ổn định thị trường trong nước gíup chúng tôi ! các ông bỏ bê kinh tế bản thể làm chúng tôi te tua đây nè!
4/ Có nhận định như thế này: "Bài viết này không có gì mới mẻ đã đành, lại còn khiến người đọc ngạc nhiên về cách nhìn nhận phiến diện của tác giả." Chúng tôi thì thấy ngược lại, Bài viết rất sâu sắc và phản ánh đúng thực tại khách quan.
Chúng tôi muốn gửi lời chúc sức khoẻ và cảm mến đến ông Nguyễn Trần Bạt. Đây là một bài viết có giá trị quan trọng, không hẳn chỉ là sự bổ xung Đây là một bài viết có giá trị, và tác giả không phải là người kém học thức mà không biết cách tra cứu.
Nói chung, những nước nào sử dụng lý thuyết mà họ cho rằng đã tận học của Marx-Lenin thì đều kém, nghèo nàn, lạc hậu và thậm chí đến có lúc suýt chết đói.
Bài viết của tác giả rất đáng nghiền ngẫm và không hẳn đã hiểu được suy nghĩ sâu xa của tác giả. Ai bảo rằng chúng ta quên "con người"? Bài viết này không có gì mới mẻ đã đành, lại còn khiến người đọc ngạc nhiên về cách nhìn nhận phiến diện của tác giả.
Trước hết, tác giả cho rằng hiện nay chúng ta đang đặt sai mục tiêu, rằng dường như chúng ta coi tăng trưởng kinh tế là mục tiêu quan trọng nhất, cần đạt được bằng mọi giá, mà quên mất rằng con người mới là mục tiêu của mọi chiến lược.
Xin thưa, những nhà hoạch định chính sách của chúng ta, dù trình độ có hạn chế đi chăng nữa, thì cũng không đến nỗi tệ đến thế. Mời tác giả đọc lại các văn kiện Đại hội Đảng, các Nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ, để xem trong đó viết gì. Xem có đúng là chúng ta đã quá chú trọng đến tăng trưởng kinh tế, như tác giả viết, hay không? Hay là ngược lại, tăng trưởng kinh tế chỉ là một nhiệm vụ, bên cạnh hàng loạt các nhiệm vụ xã hội, văn hóa, quốc phòng v.v.. khác, nhằm mục đích tối hậu là sự phát triển toàn diện của xã hội, của con người Việt Nam.
Nếu đã đọc cẩn thận những văn kiện đó, chắc hẳn tác giả đã không mất công viết bài này.
Nhiều đoạn trong bài này rất thiếu chặt chẽ. Ví dụ, tác giả viết: "Thị trường nội địa là thị trường ít bị biến động, nó là nhu cầu hàng ngày của đời sống con người."
Thực tình, không hiểu tác giả quan niệm thế nào về thị trường nội địa và thị trường ngoài nước. Phải chăng thị trường các nước khác, nơi chúng ta xuất khẩu gạo, thủy sản, hàng tiêu dùng v.v..., không phải là "nhu cầu hàng ngày của đời sống con người".
Ngược lại, thị trường Việt Nam chỉ là nội địa đối với chúng ta, nhưng lại là thị trường ngoài nước đối với các nước khác. Nếu nó "ít biến động" như tác giả viết, thì có nghĩa là đối với các nước khác, thị trường Việt Nam là thị trường ngoài nước "ít biến động". Đồng thời, thị trường các nước đó cũng phải là thị trường ngoài nước "ít biến động" đối với Việt Nam. Vậy tại sao lại cứ phải chăm chú vào thị trường trong nước hơn thị trường ngoài nước - một điều hoàn toàn trái với nguyên tắc "lợi thế cạnh tranh tuyệt đối và tương đối" trong kinh tế học mà chắc hẳn tác giả cũng có biết?
Thực ra, thị trường trong hay ngoài nước thì đều rất biến động cả. Không tin, cứ hỏi bà con nông dân đang khốn khổ vì giá rau rẻ như bèo là biết!
Có vẻ như cách nhìn của tác giả, mà tác giả tưởng là mới, té ra chỉ phản ánh quan niệm "tự cung tự cấp" trong phạm vi làng xã xưa kia mà thôi!
Nói tóm lại, cái khái niệm "hai khu vực kinh tế" của tác giả xem ra còn phải được tác giả nghiền ngẫm thêm nhiều nữa. Rất chính xác! Bài viết này thấy rất chính xác và thích hợp để mô ta những gì Chính phủ đang thực hiện!
Có hay chăng chúng ta chỉ quan tâm đến các con số tăng trưởng mà bỏ rơi một thực tế: cuộc sống con người vẫn chưa được cải thiện đáng kể!
Ý kiến của bạn về bài viết:Để không còn một Vinashin04/09/2010 08:44' AM Vượt qua những sự xúc động khác nhau đối với Vinashin, tôi xin giải thích tình trạng của nó theo quan điểm quản trị kinh doanh hay quản trị xí nghiệp (business management) để hy vọng trong tương lai sẽ không còn một vụ như thế... Chợt nghe Tiến sĩ từ quan01/09/2010 02:59' PM Tin trên các báo, ông Trần Đăng Tuấn, Phó Tổng Giám đốc thường trực Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) vừa gửi đơn từ chức lên Thủ tướng Chính phủ. Trước đó, tại Đại hội Đảng bộ Đài Truyền hình Việt Nam khóa IX, ngày 24 đến 25 - 8, ông Tuấn đã xin rút không tham gia cấp ủy khóa mới, với lý do sẽ đệ đơn lên Thủ tướng Chính phủ xin chuyển công tác khỏi Đài truyền hình Việt Nam... Ngày Quốc khánh ngẫm về bản tuyên ngôn lập quốc01/09/2010 12:46' PM Những ngày này, mỗi người Việt Nam chúng ta thường bồi hồi nhớ về chặng đường đã qua, và nghĩ tới tương lai của dân tộc, nghĩ đến những gì còn trăn trở, còn phải làm tốt hơn để tương lai Việt Nam đạt được những di nguyện của Bác Hồ, xây dựng một nước Việt Nam Độc lập - Tự do - Hạnh phúc... Cuộc giải phóng thứ hai01/09/2010 12:30' PM “… Có thể coi cuộc giải phóng con người như là một cuộc cách mạng. Và cuộc cách mạng thứ hai này còn khó khăn hơn nhiều so với cuộc cách mạng lần thứ nhất. Bởi vì trước đây ai cũng trông thấy sự hiện diện của ngoại bang và đó là lý do hiển nhiên để tập hợp lực lượng. Còn giải phóng con người là một bước thay đổi căn bản nhưng vô hình về nhận thức, về tất cả các cấu trúc xã hội. " Đặt câu hỏi để hiểu thêm một vấn đề01/09/2010 10:58' AM Cách đặt câu hỏi dựa trên đối chứng với những điều hiển nhiên, hoặc được xã hội cho là đúng, hoặc dựa trên những hiểu biết đã được xác định của chính Bạn sẽ củng cố cho Bạn câu trả lời về một số điều Bạn có quan tâm. Là Công Dân không ai không quan tâm đến những vấn đề lớn của Quốc Gia. Như ông Trương Đình Tuyển gần đây phát biểu: cần mạnh mẽ xã hội hóa tinh thần phản biện và đóng góp tích cực vào công cuộc xây dựng đất nước… Phản biện xã hội01/09/2010 10:23' AM Người xưa nói “Một người lo bằng kho người làm”, cũng lại nói “Ba ông thợ bằng một ông Gia Cát”, khẳng định việc nghĩ không phải đặc quyền của một số ít người... Khi kinh tế Trung Quốc vượt qua Nhật Bản30/08/2010 08:36' AM Sau ba thập niên tăng trưởng ngoạn mục, đến quý 2 năm nay kinh tế Trung Quốc đã vượt qua Nhật Bản trở thành nền kinh tế nhất ở châu Á, thứ hai thế giới, sau Mỹ. Sự kiện này sẽ có ảnh hưởng như thế nào đến kinh tế toàn cầu, đến các quan hệ trong vùng Đông Á và Đông Nam Á? Cải cách Hiến Pháp ở Trung Quốc28/08/2010 11:46' AM Trong đời sống
quốc tế hiện đại, tự do không còn là quyền chính trị mà đã trở thành
quyền phát triển và nó gắn liền với các cuộc cạnh tranh toàn cầu. Nếu
không có tự do thì năng lực cá nhân, năng lực xã hội không được giải
phóng và do đó, năng lực phát triển của dân tộc cũng không được giải
phóng. Khi năng lực phát triển không được giải phóng thì năng lực cạnh
tranh sẽ giảm... Bài khác: Sân golf và bài toán yên dân27/02/2009 10:32' PM “Khi lấy yên dân làm mục tiêu thì ta sẽ lựa chọn được những yếu tố thích hợp cho sự phát triển. Yếu tố nào không làm phương hại đến nhân dân, không loại bỏ đại bộ phận những người lao động, vừa thoả mãn được sự tiên tiến của đòi hỏi thế giới mà vẫn khuyến khích, dìu dắt được sự phát triển năng lực của người Việt thì là yếu tố thích hợp cho Việt Nam.” Có thể quên thời gian khổ, đừng quên điều nó dạy mình21/02/2009 11:02' PM Đã qua một thời gian khổ; tuy đang sống trong một môi trường được cải thiện, thoải mái hơn, hạnh phúc hơn nhưng ít ai quên cái thời ấy vì nó là môi trường thử thách, môi trường rèn luyện con người vì nó để lại bao kỷ niệm đáng yêu, đáng nhớ... Khi nhanh và mới thì chẳng việc gì phải tự ti mình nhỏ21/02/2009 11:07' AM Nhiều dự báo cho rằng, kinh tế các nước sẽ phát triển nhanh hơn sau khủng hoảng. Các doanh nghiệp Việt Nam (DNVN) có tận dụng được cơ hội này không? Câu trả lời nằm ngay trong câu hỏi: Các doanh nghiệp sẽ đương đầu với sự suy giảm năm 2009 thế nào, chủ động đổi mới để vượt lên hay thụ động theo sự biến đổi của thời cuộc... Thế giới 2009 : tỷ phú George Soros dự báo gì?20/02/2009 01:33' PM George Soros, nhà đầu tư nổi tiếng với khả năng tiên đoán đúng về tình hình kinh tế đã từng kiếm hơn 1 tỷ USD chỉ trong vòng một tuần hồi đầu năm 1992. Mới đây, ông cũng đã dự báo chính xác về một cuộc suy thái toàn cầu mà thế giới hiện đang phải gánh chịu. Vậy “nhà tiên tri” tài chính này có cảnh báo gì cho thế giới năm 2009? Thế hệ @19/02/2009 09:34' PM Thế hệ trẻ hôm nay đang được nhiều người gọi là thế hệ @, một thế hệ của thực tại ảo và những lo toan rất thực. Vùng thương nhớ17/02/2009 08:02' PM Liệu có bao nhiêu dân thành phố không có một gốc gác nông thôn? Năm hết Tết đến, thật thú vị cho những người thành thị nào có được niềm vui về quê ăn Tết. "Thiếu thốn tương đối" của người trẻ là gì?17/02/2009 04:06' PM Trong một bài trả lời phỏng vấn trên báo Sinh Viên Việt Nam, tôi đã nói đến “thiếu thốn tương đối” của người Việt Nam. Sau đó có một bạn trẻ hỏi tôi rằng, vậy thì đâu là thiếu thốn tương đối của người trẻ Việt Nam trong hội nhập? Cần phát động chương trình quốc gia: Mỗi xã một giá trị tạo ra sản phẩm quốc gia17/02/2009 09:03' AM Sự thật Việt Nam là đất nước muộn phát triển kinh tế phải chú trọng tập trung khai thác các lợi thế từ nông nghiệp ở nông thôn và bởi nông dân... ở quy mô và sự quan tâm mạnh mẽ tầm Quốc gia, nghĩa là từ sự chỉ đạo của Chính phủ cho đến sự tham gia của mọi người dân... |