Mô Thức Mới Cho Thị Trường Tài Chính - Cuộc Khủng Hoảng Tín Dụng Năm 2008 Và Ý Nghĩa Của Nó
Tác giả: George Soros. Dịch giả: Phạm Tuấn Anh. Hoàng Hà. Nhà xuất bản: Tri Thức Số trang: 284 Kích thước: 13x20 cm
George Soros đã làm được một việc vô giá: Giúp chúng ta hiểu rõ về cuộc đại khủng hoảng tín dụng và ảnh hưởng của nó lên kinh tế toàn cầu.
Mục lục
Lời giới thiệu
Bối cảnh
Phần I: Tổng quan Chương 1: Ý tưởng cốt lõi Chương 2: Tự truyện của một triết gia bất thành Chương 3: Thuyết phản hồi Chương 4: Tính phản hồi trong thị trường tài chính
Phần II: Khủng hoảng hiện tại và sau đó Chương 5: Giả thuyết siêu bong bóng Chương 6: Tự truyện của một nhà đầu cơ thành công Chương 7: Dự phóng của tôi cho 2008 Chương 8: Một vài khuyến nghị về chính sách
Kết luận
Về tác giả. (Xem thêm: George Soros: Nhà quản lý tài chính của thế giới)
Hiểu khủng hoảng tài chính qua một mô thức (Quốc Khánh, Sài Gòn tiếp thị)
Vẻn vẹn trong 280 trang sách, George Soros, một trong những nhà đầu tư thành công của thế kỷ 20, đưa ra lý giải về căn nguyên của khủng hoảng tín dụng. Đọc Mô thức mới cho thị trường tài chính của Soros, người đọc có thể hiểu cách Soros phân tích thị trường và hưởng lợi từ nhận định của ông. Ước tính, chỉ riêng năm 1992, quỹ đầu tư của Soros bỏ túi khoảng 1,1 tỉ bảng Anh, theo Fiancial Times, từ nhận định có biến động về vị thế đồng bảng trên thị trường tiền tệ. Cuốn sách cũng mang lại cho người đọc sự hoài nghi khoa học: thị trường tự do có khả năng tự điều chỉnh như ban đầu Adam Smith đã đưa ra và sau này được Milton Friedman cũng như Lucas phát triển thành học thuyết “tân cổ điển” hay không?
Nếu như Hiểu kinh tế qua một bài học của Henry Hazlitt đưa ra rất nhiều ví dụ khác nhau nhưng đều phục vụ chung một luận điểm cơ bản: vấn đề của kinh tế học là sự lựa chọn dựa trên đánh đổi giữa chi phí và cơ hội, thì cuốn sách của triết gia bất thành, như tự nhận của Soros, cũng truyền tải một thông điệp: thuyết phản hồi và định đề tính có thể sai triệt để.
Thị trường không hoàn hảo
Thuyết cạnh tranh hoàn hảo chỉ có khi có thông tin thị trường hoàn hảo. Từ giả định này, Soros cho rằng trạng thái lý tưởng đó chỉ có trong sách giáo khoa. Soros cũng cho rằng, con người không thể có thông tin hoàn hảo khi bản thân họ vừa là người thu nhận thông tin vừa là người ra quyết định. Chính vị thế không thể tách rời giữa quá trình thu nhận và ra quyết định cũng như tác động tương hỗ của hai quá trình này khiến cho con người có các nhận định sai.
Xa hơn nữa, Soros phát triển triết thuyết của Karl Popper để chứng minh các định luật khoa học luôn phải đặt trong sự hoài nghi “có thể sai”. Popper đưa ra ba quy trình cơ bản là dự đoán, lý giải, kiểm nghiệm. Popper cho rằng, chỉ cần kiểm nghiệm được sự không phù hợp giữa điều kiện đầu và cuối thì định luật đó không thể kết luận là khoa học. Từ sự hoài nghi này mà ngay từ cuối thập niên 1940, lúc còn là sinh viên trường kinh tế London, Soros đã nghi ngờ lý thuyết thị trường hoàn hảo.
 |
|
George Soros (sinh năm 1930 tại Hungary)
Mệnh danh là nhà đầu cơ tài chính, doanh nhân đầy cá tính nổi tiếng nhất thế giới. George Soros đã nổi tiếng trên khắp thế giới sau sự kiện tháng 9/1992, ông đặt 10 tỷ USD vào một vụ đầu cơ tiền tệ, bán khống đồng Bảng Anh. Kết quả là hóa ra ông đã đúng, và chỉ trong vòng một ngày thương vụ đó đã đem lại cho ông lợi nhuận 1 tỷ USD - lợi nhuận của Soros trong vụ này cuối cùng đã lên tới con số 2 tỷ USD. Sau sự kiện này, ông trở nên nổi danh với biệt hiệu "người phá sập ngân hàng Anh quốc."
Ngoài vụ "buôn" đồng Bảng Anh nổi tiếng, ông còn được cho là người đã châm ngòi cho cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997, khi ông đã rất mạnh tay đầu cơ giá xuống đối với đồng Baht Thái Lan.Hiện nay, ông là chủ tịch của Soros Fund Management.
Người ta còn biết đến Soros qua hoạt động chính trị và từ thiện của ông. Ông là chủ tịch Viện xã hội mở (Open Society Institute). Tại Mỹ, ông là người đi đầu trong chiến dịch vận động chống tổng thống Bush, chi hàng chục triệu USD cho các tổ chức chính trị độc lập và viết sách lên án Bush. Trong những năm gần đây, các hoạt động chính trị đã trở thành một phần quan trọng với Soros. Với tư cách là đại diện của nước Mỹ, ông đã viết và giảng bài về nhiều vấn đề trên thế giới cũng như những chủ đề liên quan đến nhân quyền, tự do chính trị và giáo dục.
Khi Soros được trao tặng bằng danh dự tại trường đại học Oxford và được hỏi ông muốn được miêu tả về mình như thế nào, trong câu trả lời của ông có đoạn: "Tôi muốn được coi là một nhà đầu cơ tài chính, có lương tâm và có triết lý sống." Câu nói này mô tả rất chính xác cuộc đời của George Soros, đặc biệt nếu thêm vào đó cụm từ "rất thành công."
Tác giả nhiều sách bán chạy như:
1. Giả kim thuật tài chính (1988) - The Alchemy of Finance 2. Mở cửa hệ thống Xô viết (1990) -Opening the Soviet System 3. Bảo đảm nền dân chủ (1991) - Underwriting Democracy 4. Soros nói về Soros: dừng lại trước đường cong (1995) - Soros on Soros: Staying Ahead of the Curve 5. Khủng hoảng của chủ nghĩa tư bản toàn cầu: xã hội mở lâm nguy (1998) - The Crisis of Global Capitalism: Open Society Endangered 6. Xã hội mở: Cải cách chủ nghĩa tư bản toàn cầu (2001) - Open Society: Reforming Global Capitalism 7. George Soros nói về toàn cầu hóa (2002) - George Soros on Globalization 8. Bong bóng xã phòng đế quốc Mỹ: điều chỉnh sự lạm dụng quyền lực Mỹ (2003) - The Bubble of American Supremacy: Correcting the Misuse of American Power 9. Thời đại của tính có thể sai: Hậu quả cuộc chiến chống khủng bố (2006) - The Age of Fallibility: Consequences of the War on Terror 10. Mô thức mới cho thị trường tài chính - Cuộc khủng hoảng tín dụng năm 2008 và ý nghĩa của nó (2007) - The New Paradigm for Financial Markets: The Credit Crisis of 2008 and What It Means | Kinh nghiệm thực tế từ thị trường tài chính, một thị trường chịu ảnh hưởng của các định luật khoa học cùng với giả định về quyết định của nhà đầu tư và của các nhà điều hành không thể hoàn hảo, Soros đưa ra giả định riêng: thị trường tài chính không thể tự điều chỉnh để trở lại trạng thái cân bằng. Trong khi thuyết kỳ vọng duy lý cho rằng, giá cả thị trường phản ánh đầy đủ các yếu tố cơ bản của thị trường nên các thành viên thị trường dù theo đuổi lợi ích riêng cũng quyết định dựa trên giả định rằng các thành viên cũng làm đúng như vậy. Thật ra, hành động của các thành viên trong thị trường không phải dựa trên lợi ích mà dựa trên nhận thức về lợi ích. Sự tách biệt này dẫn tới thị trường có tính bất định. Không những vậy, Soros còn chứng minh giá cả không chỉ phản ánh các yếu tố cơ bản của thị trường mà nó còn gây ảnh hưởng tới các yếu tố đó. Điều này dẫn tới quá trình tự lớn mạnh ban đầu nhưng rồi sẽ tự tan vỡ. Dựa trên mô hình chuỗi bùng phát và tan vỡ của G.Soros gồm tám giai đoạn, Soros lần lượt lắp ghép dữ kiện thực tế từ bùng nổ tập đoàn vào những năm 1960, rồi các công ty tín thác đầu tư bất động sản và cuộc khủng hoảng ngân hàng quốc tế những năm 1980, nhằm kiểm nghiệm mô thức của ông. Kết quả là Soros đã thu được tài sản, theo Forbes, khoảng 9 tỉ USD.
Khoảng tiền tỉ không chỉ giúp Soros trở nên giàu có mà còn giúp ông đủ tự tin để phát triển thuyết của mình trước các lời chỉ trích của giới học giả. Điều này cũng dễ hiểu khi Soros đụng tới ba tượng đài kinh tế của trường phái Chicago là Milton Friedman, Eugene Fama và Robert Lucas. R.Lucas nhận Nobel Kinh tế năm 1995, M. Friedman nhận giải này năm 1976. Nổi danh bởi các công trình về lý thuyết tiền tệ và cổ xuý cho thị trường tự do, những công trình ban đầu của M. Friedman đóng góp nhiều vào sự phát triển của học thuyết thị trường hoàn hảo. Sau này, học trò ông là E.Fama ứng dụng vào thị trường chứng khoán để hình thành trường phái đầu tư chỉ số. Hiểu đơn giản, nếu bạn mua đầy đủ các chứng khoán đại diện cho thị trường, thí dụ như VN–Index, sau một quãng thời gian đủ dài, bạn sẽ thu lợi mà không phải quan tâm nhiều tới diễn biến cụ thể thị trường. Cốt lõi của đầu tư chỉ số là thừa nhận rất khó thắng được thị trường khi các thành viên đều có quyết định hợp lý, nên cách tốt là mua chỉ số để theo thị trường. Lucas đưa ra thuyết kỳ vọng duy lý, với trọng tâm là phê phán chính sách kinh tế chủ động sẽ không hiệu quả. Do vậy, trong một chu kỳ kinh tế nếu có xảy ra tình trạng đi lệch vị trí cân bằng, thị trường sẽ tự động điều chỉnh vào thời gian kế tiếp. Dĩ nhiên Soros không tin vào điều đó và ông đã đúng trong gần 40 năm qua.
Ba nhân tố gây khủng hoảng tín dụng hiện nay
| Hành động của các thành viên trong thị trường không phải dựa trên lợi ích mà dựa trên nhận thức về lợi ích. Sự tách biệt này dẫn tới thị trường có tính bất định |
Cũng từ mô thức trên, G. Soros cho rằng cuộc khủng hoảng tài chính là sự đặt chồng của hai bong bóng: địa ốc ở Mỹ và siêu bong bóng dài hạn.
Biện giải của Soros về địa ốc không phải là mới. Bong bóng này xuất phát từ chính sách lãi suất thấp từ sau bong bóng công nghệ 1990. Xu hướng chủ đạo tạo nên bong bóng này là sự nới lỏng tiêu chuẩn cho vay. Xu hướng này được tiếp sức bằng ngộ nhận là giá trị của tài sản cầm cố không bị ảnh hưởng bởi khả năng vay dễ dàng. Khi lãi suất tăng, bong bóng này không vỡ ngay do nhu cầu đầu cơ và sự cởi mở điều kiện cho vay, cho tới khi sụp đổ.
Hình thành từ thập niên 1970, siêu bong bóng dài hạn được thúc đẩy và nuôi dưỡng bởi ba nhân tố: toàn cầu hoá, tự do hoá và nới lỏng kiểm soát thị trường tài chính.
Toàn cầu hoá trong con mắt của Soros, khiến cho nước Mỹ trở thành con nợ của cả thế giới. “Trong khi Mỹ hạnh phúc khi tiêu thụ nhiều hơn sản xuất, thì Trung Quốc và các nước xuất khẩu châu Á khác vui vẻ khi sản xuất nhiều hơn tiêu thụ” – Soros viết. Kết cục là Mỹ nợ đầm đìa, phải bù đắp bằng trái phiếu chính phủ. “Đây là sự ngược đời khi vốn chảy từ các nước kém phát triển vào Mỹ” – Soros phân tích. Toàn cầu hoá còn giúp Mỹ phân phát nợ dưới dạng chứng khoán hoá sang các nước. Hệ quả là không chỉ có Mỹ chịu rủi ro từ bong bóng địa ốc mà các nước châu Âu, nhất là Đức cũng gánh chịu rủi ro.
Việc xuất hiện các sản phẩm tài chính mới dựa trên công cụ tài chính tổng hợp, tính toán rủi ro và giao dịch chứng khoán, theo phân tích của Soros, được bảo chứng dựa trên lý thuyết các thị trường có xu hướng trở lại vị trí cân bằng. Điều tệ hại, như bình luận của Soros, “những phương pháp và công cụ mới được sáng chế quá tinh vi đến mức giới điều tiết cũng mất luôn khả năng tính toán những rủi ro đi kèm”. Xác định rủi ro dựa trên giả định hệ thống là ổn định, các nhà quản lý buông lơi cho hệ thống tín dụng phình to.
Dự báo tương lai, Soros chỉ phác hoạ hình ảnh một cường quốc như Mỹ phải đối mặt với cuộc suy thoái và tình trạng từ bỏ đồng USD. Trật tự thế giới mới, trong hình dung của Soros sẽ hình thành. Nhưng trước hết, con người cần phải có sự hiểu biết tốt hơn về hoàn cảnh hiện tại của chính mình. Nền tảng xây dựng sự hiểu biết không gì bằng hoài nghi khoa học, điều mà Soros và nhiều học giả lớn trong lịch sử nhân loại đều mong mỏi.
Khủng hoảng tài chính 2008 dưới góc nhìn George Soros
(Khánh Duy, Tuần Việt Nam)
Trong cuốn sách mới được xuất bản tại Việt Nam Mô thức mới cho thị trường tài chính, nhà đầu cơ tài chính George Soros đã lý giải cuộc khủng hoảng hiện nay dưới một góc nhìn khái quát nhưng cũng rất cụ thể từ trải nghiệm của người trong cuộc.
Một bài báo phê phán George Soros đăng trên tờ Jewish World Review đã mở đầu bằng một câu chuyện hài hước thế này:
Trong một bộ phim, diễn viên Peter Sellers đã thủ vai một nhân vật mà chúng ta không biết dùng từ nào để diễn tả hợp hơn từ tâm thần có vấn đề. Thế mà, người ta lại cứ coi ông ta như một thiên tài. Trong cuộc họp báo, phóng viên hỏi ông nghĩ gì về đất nước Trung Quốc. Thiên tài trầm ngâm, cúi đầu rồi chậm rãi trả lời: "Đất nước Trung Quốc toàn là… người Trung Quốc". Đám đông phóng viên ở dưới gật đầu lia lịa, tán thưởng trí tuệ của thiên tài và thì thầm với nhau: "Toàn người Trung Quốc, đúng quá rồi".
Cũng đúng như vậy với người có tiền, khi anh có nhiều tiền, chẳng ai nghĩ anh điên cả. Hoạ chỉ có người nghèo mới điên. Khi một người giàu đến dạ hội với một bộ cánh kỳ quặc thì những người khác sẽ nghĩ rằng chính cách ăn mặc của họ mới không hợp mốt. Câu chuyện này làm ta nghĩ đến George Soros…
Sự thật là Soros có quá nhiều tiền, năm 2004, ông đứng thứ 24 trong danh sách những người giàu nhất thế giới, tài sản của ông hiện tại khoảng 9 tỉ USD. Và nhà đầu cơ huyền thoại này lại là một kẻ lắm tiền hay "nói", ông viết đến cả chục cuốn sách từ kinh tế tới chính trị. Tất nhiên, chỉ tên tuổi của nhân vật được coi là "Mozart của thị trường chứng khoán" này đã khiến người ta quan tâm đến những điều ông nói rồi, đặc biệt khi ông nói về tài chính.
Và những điều "thiên tài" nói không hề "ngu ngốc" như câu chuyện mỉa mai trên, điều đó thể hiện rõ trong tác phẩm mới nhất của ông Mô thức mới cho thị trường tài chính.
"Triết học" của một "triết gia bất thành"
Soros như thường lệ không bắt đầu một cuốn sách bằng cách đi ngay vào vấn đề chính mà ông bắt đầu bằng triết học. Đó là điểm đặc biệt của ông. Soros xây dựng cho người đọc một bộ khung tư duy triết học sau đó mới dùng khuôn mẫu tư duy đó áp vào chủ đề chính, cụ thể trong cuốn sách này là cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008.
Khung tư duy của Soros vẫn là một lý thuyết mà ông gọi là lý thuyết phản thân (Bản tiếng Việt dịch là phản hồi nhưng tôi cho rằng từ phản thân hợp lý hơn khi nói đến một mối liên hệ mà một vật có với chính nó).
Lý thuyết này cho rằng các hiện tượng xã hội có một cấu trúc khác so với hiện tượng tự nhiên. Trong hiện tượng tự nhiên, người quan sát và hiện tượng độc lập với nhau, diễn trình của hiện tượng không phụ thuộc vào người quan sát. Ví dụ, người quan sát có đứng ở đâu thì trái đất vẫn quay, họ không thể thay đổi thực tế đó.
Nhưng trong hiện tượng xã hội thì ngược lại, người quan sát trực tiếp tác động làm thay đổi hiện tượng chứ không chỉ đơn thuần là nhận thức chúng. Soros gọi đó là chức năng thao túng.
Ví dụ, Karl Marx cho rằng lịch sử là một quá trình tiếp nối các hình thái kinh tế xã hội, chủ nghĩa tư bản rồi đến chủ nghĩa cộng sản. Khi đó, ông không chỉ dừng lại ở việc nhận thức quá trình thay đổi mà thực chất đã tác động vào quá trình đó.
Những người đi sau đã ứng dụng học thuyết của ông để xây dựng chủ nghĩa cộng sản ngay cả ở những quốc gia mà tư bản chủ nghĩa mới manh nha hoặc chưa định hình. Như vậy, con người không chỉ nhận thức hiện tượng xã hội mà còn thao túng để thay đổi chúng theo nhận thức của mình.
Nhưng nhận thức con người theo Soros luôn không hoàn hảo và có thể sai, thậm chí triệt để sai. Những nhận thức sai hay ngộ nhận này tác động làm thay đổi hiện tượng xã hội theo những con đường bất định, không đúng với những khung lý thuyết sẵn có mà chúng ta vẫn coi như chân lý. Ví dụ trong lĩnh vực kinh tế học là lý thuyết cân bằng: hành vi con người dựa trên cơ sở thông tin, nhận thức hoàn hảo cho nên giá cả thị trường luôn có xu hướng chạy về điểm cân bằng.
Sự thực là nhận thức không hoàn hảo và luôn sai nên "thị trường rời khỏi trạng thái cân bằng với tần suất cũng ngang với chúng tiến lại trạng thái cân bằng ấy". Khi ấy, thị trường không tuân theo quy luật cân bằng mà tuân theo quy luật bùng-vỡ (boom-bust). Giá cả tăng theo kiểu "bong bóng" rồi nổ tung dẫn tới sụp đổ, phá sản hàng loạt chứ không tự điều chỉnh cân bằng.
Đó chính là khủng hoảng và theo Soros thì nhiều cuộc khủng hoảng tài chính đặc biệt là cuộc khủng hoảng hiện nay đã diễn tiến theo mô thức đó.
Mô thức tài chính mới của một "kẻ đầu cơ"
Từ triết học, Soros chuyển bước sang lĩnh vực sở trường của mình là tài chính. Nhân vật được mệnh danh là "Robin Hood tài chính" đã lý giải đâu là những ngộ nhận dẫn tới quá trình bùng-vỡ tạo ra cuộc khủng hoảng trầm trọng hiện nay.
Theo Soros, quá trình bùng-vỡ này không chỉ là hệ quả của một bong bóng bất động sản như lý giải của các nhà nghiên cứu khác mà còn của một siêu bong bóng kéo dài 25 năm qua. Mọi bong bóng đều bao gồm một xu thế chủ đạo và một ngộ nhận chủ đạo tương tác với nhau theo kiểu phản thân.
Như nhiều nhà quan sát khác, Soros cho rằng xuất phát điểm trực tiếp tạo ra cuộc khủng hoảng hiện nay là sự hình thành của bong bóng trên thị trường bất động sản Hoa Kỳ. Bong bóng này là kết quả từ xu hướng chủ đạo là việc FED hạ lãi suất liên tục xuống còn 1% để kích thích nền kinh tế sau khi bong bóng công nghệ nổ tung năm 2000 và sự kiện khủng bố 11/9/2001. Lãi suất thấp kéo dài tới giữa năm 2004 đã tạo ra bong bóng bất động sản quy mô lớn.

Soros cũng cho rằng một trong những xuất phát điểm dẫn tới cuộc khủng hoảng hiện nay là hiện tượng "bong bóng bất động sản" Nguồn: thefinancialhelpcenter.org
Tín dụng lỏng và rẻ đã khiến người đi vay "nô nức" vay còn kẻ cho vay thì tìm mọi cách tối đa hóa lợi nhuận bằng cách nới lỏng các tiêu chuẩn cho vay thế chấp. Người có "xếp hạng mức độ tín dụng kém cũng dễ dàng vay được tiền mua nhà" (các khoản vay dưới chuẩn). Những người có ít hoặc không có giấy tờ chứng minh thu nhập thậm chí không thu nhập, không nghề nghiệp, không tài sản, cũng có thể vay để mua nhà với tài sản thế chấp là chính căn nhà đó.
Cầu nhiều tất giá nhà đất càng được đẩy lên theo kiểu "bong bóng", dẫn tới hiện tượng đầu cơ tràn lan. Đa số "con bạc" trong cuộc chơi này đều ngộ nhận rằng: "giá trị của tài khoản cầm cố nhà đất đó không bị ảnh hưởng bởi sự sẵn lòng cho vay". Giá vẫn lên và tất cả "vẫn phải đứng dậy và tiếp tục khiêu vũ" theo lời chủ tịch CitiBank Chuck Prince. Ngộ nhận rằng giá trị tài sản cầm cố không thể suy giảm với độ mở tín dụng như vậy đã khiến người ta lao vào một cuộc chơi bùng nổ rồi vỡ tan chứ không quay về điểm cân bằng.
Điểm khác biệt hơn trong lý giải của nhà tài chính năm nay 78 tuổi George Soros là ở chỗ ông đã phóng chiếu một tầm nhìn rộng hơn về một bong bóng khác mà ông gọi là siêu bong bóng. Bong bóng này là sự phình đại tín dụng mang tính toàn cầu, bãi bỏ những quy định kiểm soát thị trường chặt chẽ và làm "nảy nòi" hàng loạt những "phương pháp và công cụ tài chính mới, tinh vi đễn nỗi giới điều tiết cũng mất luôn khả năng tính toán những rủi ro đi kèm."
Là "người trong chăn" của giới tài chính, Soros quá thấu hiểu và đưa ra những thông tin rất cụ thể về những công cụ tài chính phức tạp, đan xem nhau đã góp phần tạo ra cuộc khủng hoảng dây chuyền ở phố Wall.
Các ngân hàng cho vay thế chấp bất động sản đã tối thiểu hóa rủi ro của họ bằng cách đóng gói chúng lại thành những chứng khoán có tên gọi giấy nợ có thế chấp (CDOs). Các CDOs này được bán lại cho các nhà đầu tư và trở thành một "cơn cuồng" từ năm 2005. Hơn thế nữa, các quỹ đầu tư phòng hộ (hedge fund) lại bước vào thị trường bảo hiểm cho các CDOs này theo các hợp đồng hoán đổi vỡ nợ tín dụng (CDSs), một hình thức bảo hiểm trong trường hợp xảy ra vỡ nợ.
Rồi khi giá trị của những CDOs bị nghi ngờ, các ngân hàng đầu tư lại đưa chúng ra khỏi bảng cân đối tài sản và đưa vào những công cụ đầu tư kết cấu (SIVs). Các SIVs cung cấp tài chính cho các khoản đầu tư này bằng cách phát hành những thương phiếu được đảm bảo bằng tài sản… Các công cụ tài chính phức tạp mới được phát minh lại dựa trên một cơ sở thiếu lành mạnh là việc cho vay thế chấp địa ốc dưới chuẩn, tất cả đã dẫn tới sự sụp đổ của các "ông lớn" ở phố Wall.
Soros cho rằng, siêu bong bóng hình thành dựa trên xu hướng chủ đạo là những công cụ tín dụng ngày càng mở rộng và phức tạp hơn. Ngộ nhận chủ đạo ở đây là sự tin cậy thái quá vào cơ chế thị trường. "Chủ nghĩa thị trường đã trở thành một tín điều thống trị Hoa Kỳ vàơ năm 1980 khi Ronald Reagan trở thành tổng thống Hoa Kỳ và Margaret Thatcher trở thành thủ tướng Anh."
Theo Soros thì chủ thuyết này sai lầm ở chỗ nghĩ rằng thị trường luôn hoàn hảo và trở về cân bằng. Nhưng thực tế đã chứng minh ngược lại ở thị trường tài chính, nếu cứ để mặc cho thị trường phát triển với những phương pháp và công cụ tinh vi của nó thì tất yếu "sẽ đi tới những trạng thái cực đoan" như cuộc khủng hoảng đang diễn ra.
George Soros đã khá đáng yêu khi thừa nhận rằng mặc dù lý thuyết của ông đã được công bố nhiều năm nhưng "không được giới hàn lâm coi là nghiêm túc", và "chính tôi cũng nghi ngờ không hiểu những điều tôi nói có mới và ý nghĩa hay không?"
Ảnh hưởng bởi triết học Popper, Soros khiêm tốn nhận định "chân lý tối hậu nằm ngoài tầm với của con người" và những suy nghĩ của ông "không phải là kết luận mà chỉ là sự khởi đầu." Số lượt đọc:
1557
-
Cập nhật lần cuối:
18/01/2009 11:16:40 AM
Trao đổi/Nhận xét | Tổng số:
1 |
Bình luận "Hành động của các thành viên trong thị trường không phải dựa trên lợi ích mà dựa trên nhận thức về lợi ích. Sự tách biệt này dẫn tới thị trường có tính bất định"
Tôi đọc câu này vẫn chưa hiểu rõ lắm! Tác giả có thể phân tích thêm được không?
Ý kiến của bạn về bài viết: |  |
Thông tin liên quan: Về sự hình thành, ảnh hưởng và nguyên nhân căn bản của cuộc khủng hoảng tài chính Mỹ23/06/2009 02:49' PM Từ đầu năm 2007 đến nay, nước Mỹ đã bùng phát cuộc khủng hoảng tín dụng trên thị trường thế chấp nhà đất, sự khủng hoảng của thị trường này đã nhanh chóng lan sang các khu vực tài chính khác, đồng thời mở rộng ra phạm vi toàn thế giới. Nhằm cung cấp cho bạn đọc tài liệu tham khảo về sự hình thành, ảnh hưởng và nguyên nhân của cuộc khủng hoảng tài chính Mỹ, Tạp chí Triết học xin giới thiệu nội dung cuộc đối thoại giữa Giáo sư Trình Ân Phú và nhà kinh tế học nổi tiếng người Mỹ - Giáo sư David Kotz xung quanh vấn đề kinh tế chính trị nóng bỏng này. Đối mặt với một thực tế xáo trộn liên tục08/05/2009 01:31' PM Những người theo chủ nghĩa hoài nghi có thể giải thích những sự kiện diễn ra nhanh chóng ngày nay đơn thuần chỉ là hồi kết trong mô hình “trạng thái cân bằng bị gián đoạn” mà các nhà kinh tế sử dụng để miêu tả khúc quanh rộng của lịch sử kinh doanh và kinh tế. Dầu mỏ, Tiền bạc và Quyền lực03/05/2009 08:32' AM Cuốn sách khắc họa toàn cảnh lịch sử ngành công nghiệp dầu mỏ - cuộc giao tranh giành quyền lực và sự giàu có xung quanh vấn đề dầu mỏ. Cuộc chiến này đã làm rung chuyển nền kinh tế toàn cầu, phản ánh hậu quả của các cuộc chiến tranh đồng thời thay đổi vận mệnh nhân loại nói chung và các quốc gia nói riêng. Dầu mỏ, Tiền bạc & Quyền lực là một bức tranh về lịch sử thế kỷ XX, cũng là về ngành công nghiệp dầu mỏ... Những âm mưu từ đảo Jekyll18/04/2009 08:38' PM Giống như cuốn Chiến tranh tiền tệ, bạn trải qua một câu chuyện trinh thám, nhưng tất cả những gì được viết đều là sự thật. Cuốn sách phơi bày những mưu đồ bất lương trong lịch sử tiền tệ và tài chính thế giới: nguyên nhân của chiến tranh, nạn lạm phát và những vòng tròn thịnh - suy... Chắc chắn, khi đọc xong cuốn sách này, bạn sẽ thay đổi hoàn toàn cách nhìn nhận của mình về thế giới này... Thương mại là khởi nguồn văn minh10/04/2009 02:36' PM Vương Quân Hoàng bảo vệ luận án tiến sĩ ở Bỉ, là đồng tác giả hai cuốn
sách "Nguyên lý tài chính - toán của thị trường chứng khoán " - NXB
Chính trị quốc gia - 2000 và " Các phương pháp toán học trong tài
chính " - NXB Đại học quốc gia - 2007. Anh đã công bố hàng chục công
trình nghiên cứu khoa học trong nước và quốc tế, giữ cương vị ủy viên
Ban chấp hành Hội ứng dụng Toán học Việt Nam (từ 2005), thành viên các
hiệp hội học thuật Western Finance, European Finance... Thế giới 2009 : tỷ phú George Soros dự báo gì?20/02/2009 01:33' PM George Soros, nhà đầu tư nổi tiếng với khả năng tiên đoán đúng về tình hình kinh tế đã từng kiếm hơn 1 tỷ USD chỉ trong vòng một tuần hồi đầu năm 1992. Mới đây, ông cũng đã dự báo chính xác về một cuộc suy thái toàn cầu mà thế giới hiện đang phải gánh chịu. Vậy “nhà tiên tri” tài chính này có cảnh báo gì cho thế giới năm 2009? Thị trường và con người05/01/2009 10:51' AM Những khủng hoảng gần đây đều do đạo đức. Lòng tham đã tạo ra những hành động phi đạo đức, dẫn đến khủng hoảng. Xã hội mở: Cải cách chủ nghĩa tư bản toàn cầu08/06/2007 03:32' PM Nếu chỉ dựa vào cơ chế thị trường và nhấn mạnh thái quá đến các giá trị thị trường, chủ nghĩa tư bản không thể đảm bảo tự do, dân chủ, và pháp trị; có thể, và nó đã dẫn đến những thảm hoạ như hai cuộc Chiến tranh Thế giới, các cuộc khủng hoảng tài chính. Vì sao chúng xảy ra? Làm sao có thể tránh được những thảm hoạ như vậy, hay chí ít làm nhẹ bớt tác động tai hoạ của chúng? Đó là những vấn đề Soros quan tâm. Bong bóng chứng khoán hình thành và vỡ thế nào?22/03/2007 12:57' PM Thị trường chứng khoán vẫn nóng. Nhiều người lo sợ một bong bóng chứng khoán. Vậy bong bóng chứng khoán hình thành và vỡ thế nào? Các nhà kinh tế bàn cãi nhiều và không thống nhất về một mô hình được đa số chấp nhận. George Soros: Nhà quản lý tài chính của thế giới02/08/2005 09:54' AM Cái tên George Soros đã trở nên hết sức quen thuộc với Phố Wall. Người ta biết đến ông như một nhà tỷ phú thành công nhất trong lĩnh vực đầu tư tư bản. Phía sau những thành công đó, Soros là một nhà kinh doanh đầy cá tính và đã phải trải qua nhiều thăng trầm trong kinh doanh... “Một cuốn sách tức thời”17/08/2005 05:52' PM Trong cuốn sách "Khủng hoảng của chủ nghĩa tư bản toàn cầu" (The Crisis of Global Capitalism), có phụ đề là "Xã hội mở bị hiểm nguy , G. Soros đã "nỗ lực đặt nền móng cho một xã hội mở toàn cầu". Ông viết: "Chúng ta sống trong một nền kinh tế toàn cầu, những tổ chức chính trị của xã hội toàn cầu của chúng ta, buồn thay, lại không đầy đủ. Chúng ta hoàn toàn không có khả năng giữ gìn hoà bình và hành động đáp lại những thái quá của các thị trường tài chính. Nếu không có những sự kiểm soát này, nền kinh tế toàn cầu có thể sụp đổ". Phần linh hồn quan trọng nhất để vận hành xã hội07/07/2005 02:26' PM Thực ra tên đầy đủ của tủ sách là SOS 2. Tôi đã không nói rõ SOS 2 nghĩa là gì nên nó gây tò mò. Có người nghĩ là khẩn cấp bình phương, tức là rất khẩn cấp. Và hiểu như thế cũng được. Cái tên cũng có cuộc sống riêng của nó, chưa chắc đã như chủ ý ban đầu của người đặt tên... Tôi coi mỗi xã hội là một hệ thống, một hệ thống rất phức tạp... Mục đích của tủ sách muốn giới thiệu các tác phẩm chọn lọc, có thể được coi là phần linh hồn quan trọng nhất để vận hành xã hội... Trò chuyện cùng họa sĩ11/03/2010 11:15' AM Người ta luôn chê trách phê bình mĩ thuật (và văn nghệ nói chung) nhưng không thể phủ nhận vai trò tối quan trọng của nó và truyền thông đối với sự phát triển của nghệ thuật, nhất là trong thời đại thông tin. Những người như tác giả cuốn sách này không chỉ đóng vai người quan sát (như họ thường tự nhận) mà đã trở thành một tác nhân trong đời sống mĩ thuật, văn hóa. Game - Trải nghiệm kỹ năng làm việc nhóm08/03/2010 10:19' AM Ngày nay, các nhà giáo dục, các lãnh đạo hoặc nhà quản trị hiện đại đã nhận ra rằng, hoạt động vui chơi có vai trò không hề thua kém so với bất kỳ hình thức hoạt động nào khác (giảng dạy, hội thảo,…) trong quá trình tác động về mặt nhận thức cho con người. Tiếu lâm và triết học03/03/2010 03:33' PM Chuyện tiếu lâm và triết học là hai lĩnh vực rõ ràng không liên quan gì đến nhau; một bên đọc lướt để cười, một bên nghiền ngẫm để giải đáp những bí ẩn của cuộc đời. Thế nhưng hai tác giả Thomas Cathcart và Daniel Klein lại bỏ công viết một cuốn sách nhằm “tìm hiểu triết học thông qua chuyện tiếu lâm” với tựa đề “Plato và Platypus bước vào quán rượu…”. Người châu Á có thể tư duy?24/02/2010 04:52' PM "Người châu Á có thể nghĩ" (Can Asian think)? Nếu bất chợt có ai đặt câu hỏi này với bạn thì cũng đừng ngạc nhiên quá đỗi bởi câu hỏi đó đã được Kishore Mahbubani, cựu Bộ trưởng Ngoại giao Singapore (1993-1998) và là Hiệu trưởng đầu tiên của Trường Chính sách công danh tiếng ở Singapore đặt ra từ lâu. Câu hỏi đó gợi cho chúng ta và hầu hết người châu Á một sự tò mò, băn khoăn và thậm chí là một sự khiêu khích. Đối thoại với tương lai09/02/2010 10:10' AM Một cuốn sách có khả năng truyền cảm hứng sống mạnh mẽ cho mọi người, đặc biệt là cảm hứng kiến tạo tương lai, làm nảy sinh ở họ những ý tưởng mới, những khao khát trí tuệ, mới thực sự là cuốn sách cần thiết. Đối thoại với tương lai chính là cuốn sách quan trọng ấy... Sức mạnh của những người phi lý04/02/2010 10:22' AM Một số doanh nhân hàng đầu hiện nay rõ ràng là những người phi lý, thậm chí một vài người có thể bị coi là điên rồ. Tuy vậy, trong cuốn Sức mạnh của những người phi lý, các tác giả lập luận rằng tương lai của chúng ta, tất cả chúng ta, lại có thể do chính những con người này quyết định... Trai nước Nam làm gì?30/01/2010 03:53' PM Hoàng Đạo Thúy là nhà Hà Nội học hàng đầu của Việt Nam. Ông có nhiều tác phẩm thuộc nhiều lĩnh vực giáo dục, xã hội, chính trị, quân sự, lịch sử, văn hóa... đặc biệt là những tác phẩm về lĩnh vực nghiên cứu lịch sử văn hóa Hà Nội. Năm 1943, Hoàng Đạo Thúy viết cuốn sách "Trai nước Nam làm gì?" để kêu gọi thanh thiếu niên rèn luyện trí tuệ, đạo đức, ý chí và thể lực, chờ ngày giúp nước. Cuốn sách được viết cách đây hơn 60 năm, nhưng tính thời sự và giá trị giáo dục của tác phẩm vẫn còn có ý nghĩa sâu sắc trong cuộc sống ngày hôm nay. Chungta.com xin trân trọng giới thiệu với bạn đọc cuốn "Trai nước Nam làm gì?" của nhà Hà Nội học Hoàng Đạo Thúy. Triết lý kinh doanh thực tiễn29/01/2010 09:08' AM Muốn kinh doanh bền vững, phải đi từ những điều cơ bản nhất. Trả lời cho câu hỏi: Doanh nghiệp tồn tại vì cái gì? Kinh doanh với mục đích gì và theo cách nào? Matsushita Konosuke – người sáng lập tập đoàn Matsushita, nay là Panasonic, đã triển khai một quan niệm kinh doanh và nhân sinh quan sáng sủa và hiệu quả... Bài khác: Ghi chú về nghệ thuật25/10/2008 11:18' AM Tâm trí tôi như một vùng đồi núi hoang vắng rộng rãi nhưng cũng chật hẹp vì không có cơ cấu hạ tầng của xã hội hiện đại. Sự học hành của tôi không cho phép mở những con đường lớn vào khoa học. Tuy vậy tôi cũng đã lần mò ở mọi ngõ ngách của các lĩnh vực và các ngành khoa học qua những cuốn sách dày, mỏng, Đông, Tây, cứ ngẫu nhiên rơi xuống tay mình... Hạnh phúc là nhìn thấy điểm dừng20/10/2008 02:31' PM Kết hợp những nghiên cứu mới nhất trong các lĩnh vực kinh tế học, tâm lý, khoa học thần kinh, xã hội học, triết học và chính sách xã hội, giáo sư kinh tế tại Đại học kinh tế London Richard Layard đã kiến tạo một cách nhìn độc đáo và thú vị về xã hội và cuộc sống của chính con người chúng ta. Khi những nỗi sợ hãi không còn... đáng sợ16/10/2008 01:08' AM Nghịch lí mà tác giả Dan Gardner đưa ra trong cuốn sách NGUY CƠ là: con người hôm nay phải đối mặt với ít rủi ro hơn bất cứ một thời điểm nào trong lịch sử. Thế nhưng, thật trớ trêu - chúng ta lại lo lắng nhiều hơn. Vậy phải nhìn nhận các hiện tượng, vấn đề như thế nào để con người không phải "nhát gan" như thế nữa? Ngô Tự Lập và “Hàn thử biểu tâm hồn”03/10/2008 02:26' PM Ngô Tự Lập có lẽ đã "đi xa" hơn Trần Đăng Khoa (về sự pha trộn thể loại) khi trong cuốn sách dày ngót 300 trang này, anh cho tập hợp rất nhiều dạng bài: Từ các bài khảo cứu văn hóa, tiểu luận, phê bình, chân dung văn học, các bài báo về nhiều lĩnh vực nghệ thuật, thơ (sáng tác) và thơ dịch; truyện dịch, một đôi bài điểm báo… và cuối cùng là loạt bài phỏng vấn mà tác giả lại là người… được hỏi.... Nền đạo đức Tin Lành và tinh thần của chủ nghĩa tư bản29/09/2008 09:29' PM Quyển "Nền đạo đức Tin Lành và tinh thần của chủ nghĩa tư bản" của Max Weber, đã được dịch ra trên 20 thứ tiếng, và cho đến nay có lẽ là quyển được đọc và thảo luận nhiều nhất trong ngành xã hội học. Tác phẩm này trở thành một tài liệu giáo khoa không thể thiếu trong các phân khoa học xã hội ở các đại học trên thế giới. Trong công trình này, Weber đi tìm nguồn gốc của sự ra đời và phát triển của chủ nghĩa tư bản cận đại Âu châu nơi ethos và nền đạo đức khổ hạnh duy lý Tin Lành... Sự sụp đổ của Northern Rock26/09/2008 10:02' AM Những ngày gần đây sự kiện hàng loạt ngân hàng hàng đầu Mỹ và Anh quốc liên tục tuyên bố phá sản và trên bờ vực lao đao đang là một cú shock lớn trong giới tài chính quốc tế nói chung và Việt Nam nói riêng. Cuốn sách Northern Rock là một nghiên cứu tổng quan về Ngân hàng lớn nhất Anh quốc năm 2007 này... Chủ nghĩa duy vật nhân văn08/09/2008 04:02' PM Vấn đề chủ nghĩa duy vật nhân văn là một hướng nghiên cứu lớn mà chúng tôi đã nhiều năm tìm tòi, suy ngẫm và đã được công bố trong một số công trình, làm rõ các góc độ khác nhau của vấn đề cả mặt khoa học cơ bản và mặt ứng dụng thực tế, cả mặt triết học và khoa học nhân văn, cả mặt lịch sử và mặt đương đại. Các kết quả nghiên cứu của hơn mười năm được nâng cao, hệ thống hóa và sắp xếp tập trung vào 2 cuốn sách... Wikinomics: Sự cộng tác đại chúng đã làm thay đổi thế giới như thế nào?27/08/2008 10:11' PM Việc sáng tạo tri thức nảy sinh trong những mạng xã hội nơi mọi người học và dạy lẫn nhau. Wikinomics cho thấy hiện tượng này đi về đâu khi có thêm động lực thu hút các ý tưởng và năng lực của khách hàng, nhà cung cấp, và nhà sản xuất vào việc cộng tác đại chúng. Một cuốn sách bắt buộc phải đọc cho những ai muốn có một bản đồ của thế giới tương lai... |