Tuổi trẻ và … Tự do

08:07 CH @ Thứ Năm - 14 Tháng Bảy, 2011
Năm 1789, nhà ngục Baxti bị phá đổ. Cả một chế độ phong kiến, tử thủ của Tự do, kết tinh trong nhà ngục Baxti, cũng theo đó mà đổ. Dân chúng reo hò, hoan hô chào đón Tự do đã trở về với họ.

Nhưng, nếu có người đã hoan hô, reo hò vì Tự do đã trở lại thì cũng có người xốn xang, bực tức vì thấy những đặc quyền của mình lui dần đi.

Cho nên, bốn năm qua…

Nhiều cuộc vũ trnag chống nền Cộng hòa đã nổi lên lên và bọn ích kỷ bảo hoàng đã đánh lấy được một vài đô thị nhỏ.

Máu nóng của Tự do đã sôi lên trong dân chúng. Người ta đua nhau gia nhập các đội quân tình nguyện.

5-7-1793. Đã về chiều.

Đội quân bảo hoàng đã lấy được thành Macxây rồi dò theo bờ sông Ranh đi dần lên Nô-vê. Họ chỉ còn qua sông Đuyrăngsơ là lấy được Avinhông. Nhưng muốn qua được sông Đuyrăngsơ, bọn ấy phải nhờ một cầu nối bằng ván ghép lại.

Quân bảo hoàng tràn như nước vỡ đê mà quân Cộng hòa thì thưa thớt quá, nên muốn ngăn cản quân bảo hoàng, dân chúng Avinhông chỉ còn một phương kế cuối cùng là chặt cái dây neo cầu nối. Quân Cộng hòa còn đang do dự thì bên kia bờ sông, địch quân bắn xả qua như mưa.

Giữa lúc ấy…

Lưỡi rìu giắt lưng, tay cầm súng, cậu bé Viala – không thấy tử thần mà chỉ thấy Tự do, băng mình qua từng làn đạn của nghịch quân, thẳng thắn đi đến trụ cầu. Rồi với một cử chỉ lanh lẹ, đứa bé rút lưỡi rìu, vung tay định chặt đứt dây neo.

Nhưng trước khi nhìn đến tấn kịch cuối cùng của công việc mình thì đứa bé ấy phải thả rìu buông xuôi tay ngã lịm dưới làn mưa đạn.

Để trong buổi chiều tà còn rung động tiếng ngân của một câu bất tử “Mores par la liberter” (Tôi chết vì tự do).

Viala Joseph-Agricol (1780 – 1793)

Sáu tháng sau, bọn bảo hoàng nổi loạn ở Văngđéc và bao vây được quân Cách mạng ở Sôlê.

Những tiếng tung hô nhà vua từ những cổ họng của bọn phản dân nổi lên ồ ạt. Tất cả mọi người đều bị bắt buộc la to: “Hoàng đế vạn tuế”. Người nào không tuân liền bị tử hình. Cho nên tiếng ồ ạt lại càng ồ ạt. Và giữa sự hoan hô ồ ạt ấy, một giọng nói trẻ trung mà khí khái, trong trẻo mà rắn rỏi lan ra, lấn át dư âm của những tiếng vang hô hoàng đế: “Cộng hòa muôn năm!”.

Tiếng lanh lảnh ấy là tiếng nói của đứa bé Bara, mà tên tuổi đã từng làm đầu đề cho bao nhiêu nghệ sĩ tự do, vì liền sau đấy Bara trút hơi thở cuối cùng, lúc đạn của nghịch quân xuyên qua làn phổi.

Bara Joseph (1779 - 1793)

Bara chết! Viala chết! Chết vì Tự Do!

Rôlexpie trên diễn đàn của Côngvăngsiông còn nhắc lại: “Chính tự do đã sản sinh ra những vị anh hùng 13 tuổi ấy”.

Nhưng các bạn trẻ của tôi ơi! Nếu các bạn còn thấy trong thâm tâm một sự hằn học vì kiềm chế, các bạn còn thấy lòng mình rung động trước Tự do, thì người của Bara và Viala vẫn sống, vì Bara và Viala là hiện thân của tự do trong thế hệ trẻ của chúng ta.

Bara và Viala chết để lại những tiếng của Cõi lòng, mãi mãi ngân vang trong tâm hồn của tuổi trẻ.

Và các bạn của tôi ơi! Các bạn có cùng tôi nhận thấy rằng: Trên màn trời đỏ thắm còn biết bao nhiêu bạn trẻ khác đang hăng hái, kiêu hãnh nối gót Bara, Viala để lần lượt tiến lên, đầy một lòng tin mãnh liệt sẽ mang lại cho nhân loại cái mộng đẹp mà họ từng ôm ấp: Tự Do.

Nhà báo, nhà văn Lưu Quý Kỳ (1919-1982)
Mới, số 6 ngày 17-7-1939 (Số kỷ niệm Cách mạng Pháp 1789)
Nguồn:
Cập nhật lúc:

Nội dung liên quan

  • Cần phải chiến đấu cho Tự Do

    07/02/2014Charlie Chaplin (Anh)Charlie Chaplin (1899-1977), là một nhà nghệ thuật hoạt động trong lĩnh vực điện ảnh, ông sinh ra ở London, từ diễn viên của một đoàn kịch câm ông trở thành diễn viên điện ảnh. Phần lớn những bộ phim ông thủ vai đều do ông tự dàn dựng và đạo diễn, hình ảnh một anh chàng Saclô trong phim bị khinh miệt, bị người khác làm tổn hại phần nào vạch trần và đả kích tội ác của giai cấp tư sản...
  • Chân lý của Tự do

    11/07/2012Hà YênHướng tới Tự do là khát vọng của nhân loại, Vì vậy Tự do được coi là một phạm trù Triết học. Góc nhìn để nhận thức Tự do cũng khá rộng, vì thế các Triết gia không ngừng tìm kiếm một định nghĩa Tư do theo góc nhìn và cách hiểu của mình trong từng hoàn cảnh lịch sử cụ thể...
  • Diệt phát xít - Bài ca ghi đậm dấu ấn lịch sử

    26/05/2011Nhạc sĩ Phan Thanh NamNhạc sĩ Phan Thanh Nam, tham gia cách mạng từ năm 1945, lúc tròn 18 tuổi. Nhớ về những ngày cách mạng hào hùng của dân tộc cách đây 59 năm, ông viết cho Báo Người Lao Động về ca khúc này...
  • Bài hát truyền thống của thanh niên - “Tự nguyện”

    10/05/2011Bùi Quang Minh“Nếu là chim tôi sẽ làm loài bồ câu trắng/Nếu là hoa tôi sẽ làm một đóa hướng dương/Nếu là mây tôi sẽ làm một vầng mây ấm/Là người tôi sẽ chết cho quê hương…”. Đây là lời hát của bài hát Tự nguyện...
  • Đường về nô lệ

    28/04/2011Bùi Quang Minh giới thiệuỞ nhiều quốc gia, người ta đã từng nhiệt tình, hăng hái xây dựng một xã hội như một "thiên đường nơi trần gian", để rồi sau vài chục năm nhìn lại, thì tất cả đều ngỡ ngàng, khổ đau ê chề vì tất cả đang trên con đường quay trở về "địa ngục nơi hạ giới", trở về chính cái xã hội "Nô lệ" mà mình đã bị cột chặt cả về thể xác lẫn tinh thần - cái xã hội tái xuất này luôn có một phần ở tình trạng đói nghèo, nô dịch về văn hóa, tha hóa hoàn toàn về đạo đức và chúng ta đã từng vượt qua...
  • Nền Dân Trị Mỹ

    11/02/2011Nền dân trị hứa hẹn được những gì cho tương lai là tuỳ thuộc vào yếu tố quyết định: tinh thần trách nhiệm của các công dân đối với cộng đồng. Từ đó, ông đặt ra hàng loạt vấn đề còn nóng bỏng tính thời sự:
    - Nên mạnh dạn thực hiện nền dân trị đến đâu?
    - Làm thế nào để hợp nhất sự tham gia của toàn dân với thể chế chính trị đại diện?
  • xem toàn bộ