Xây dựng chế độ Dân Chủ Nhân Dân - tiến lên Chủ Nghĩa Xã Hội

09:32 SA @ Thứ Tư - 20 Tháng Mười, 2010
Xem thêm:

Dự thảo Cương Lĩnh (trình đại hội đảng XI) có ba điều khẳng định rất mấu chốt:

a) Chủ nghĩa Mác-Lê nin vạch ra con đường từ CNTB đi lên CNXH, rồi CNCS.
b) Ta đang ở thời đại quá độ từ CNTB lên CNXH trên phạm vi toàn thế giới.
c) Khát vọng của toàn dân Việt Nam là chế độ XHCN.

Đó là những hòn đá tảng để:
- Đưa ra những suy luận cần thiết, không thể bác bỏ;
- Nêu trong Cương Lĩnh một số việc lớn cần sửa và cần làm.

Những suy luận là:

- Chỉ duy nhất có đảng CSVN vốn kiên định chủ nghĩa Mác-Lê nin là đủ tư cách và năng lực cầm quyền từ nay cho tới khi đất nước VN có CNXH và CNCS.

- Đó cũng là điều kiện tiên quyết để khỏi chệch hướng khi thời kỳ quá độ ở nước ta sẽ rất dài (vì xuất phát điểm của ta quá thấp). Không có gì bi quan hay khuyếch đại khi nói cần vài-ba kiếp người kế tiếp mới trải hết thời kỳ quá độ.

- CNXH hiện thực ở nước ta tuy xa xôi, nhưng là giấc mơ tuyệt đẹp. Đến khi đó, chúng ta sẽ có “dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh…”.

- Cũng suy ra: Các điều chỉnh Hiến Pháp năm 1992 là đương nhiên và sẽ trường tồn.

- Mô hình CNXH Xô-Viết thì không những chính dân Nga đã bác bỏ, mà dân ta và cả loài người đều kinh hãi. Chính vì vậy, điều 6 của Hiến Pháp Xô-viết chỉ trường tồn 15 năm (1976-1991). Còn CNXH khoa học và chân chính (mà chúng đang hướng tới) sẽ ra sao thì chưa ai hình dung nổi. Do vậy phương châm là: Khắc đi, khắc đến, miễn là có Đảng.

- Từ xưa, chúng ta vẫn nói “Đảng lãnh đạo”. Đó là về mặt chính trị. Năm 1969, Bác Hồ nói thêm (trong Di Chúc): Đảng ta là một đảng cầm quyền”. Đó là về mặt thể chế. Do vậy, ngay khi có Hiến Pháp mới (1980), nội dung này đã được quy định tại điều 4 (đồng bộ với việc đổi tên Đảng, tên nước, đổi tên Đoàn Thanh Niên và Đội Thiếu Nhi). Và được khẳng định tiếp theo ở bản Hiến Pháp 1992.

Vậy mà tới nay, đã trải 30 năm, điều 4 vẫn chưa thành luật để sự cầm quyền được chính danh. Sai sót chậm trễ này tuy lớn, nhưng vẫn chưa bằng những điều khoản trong Hiến Pháp quy định quyền dân mà từ 64 năm nay vẫn ngủ yên giấy. Thế nào là dân chủ?

- Mọi chủ nghĩa nhân bản - do các bộ não lỗi lạc đề ra - đều hứa hẹn sẽ thành hiện thực trong vòng một đời người phấn đấu. Có như thế, quần chúng mới khỏi nản lòng để mà dám hưởng ứng. Chủ nghĩa Mác cũng phải như vậy. Tiếc rằng thời đó chưa đủ điều kiện, khiến Mác và Lê nin đã phán đoán quá sớm thời điểm cáo chung của chủ nghĩa tư bản (sau này Ăng-ghen đã nhận ra). Từ cách mạng Tháng Mười tới nay đã trải 93 năm mà chưa ở đâu có CNXH “đúng nghĩa”.

Tuy nhiên, Đảng ta đã sáng suốt nêu những tiêu chí của CNXH ở Việt Nam: Dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh… nhờ vậy, CNXH đỡ mơ hồ hơn. Dẫu vậy, cách hành văn trong dự thảo Cương Lĩnh khiến mọi người buộc phải hiểu rằng khi nào ở VN có CNXH hiện thực, các tiêu chí trên cũng mới hiện thực. Trong khi đó, dự thảo Cương Lĩnh lại nhấn mạnh (một sự thật) là: Thời kỳ quá độ sẽ rất dài, rất phúc tạp, phải dò dẫm và tất nhiên rất gian khổ… Liệu có vì thế mà sinh nản lòng cho mọi người?

Các nội dung nên thể hiện trong Cương Lĩnh và Chiến Lược

1- Quan hệ Đảng – Dân tộc

Tổ quốc trên hết. Tổ quốc là của toàn dân tộc, tuyệt đối không phân biệt giai cấp. Đảng nằm trong dân tộc và là bộ phận dẫn đường vĩnh viễn của dân tộc khi khát vọng của dân tộc là CNXH.

Khi dân tộc ca ngợi Đảng thì Đảng chớ nên khuyến khích nhiều; ngược lại, Đảng sẵn sàng nhận khuyết điểm trước dân. Đây là cách tránh tha hoá và đề phòng tự suy thoái cho một Đảng cầm quyền vĩnh viễn. Hãy đọc lại sách Lịch Sử ĐCSLX dưới thời Stalin và sau đó, để rút ra bài học.

Trong phần đầu dự thảo Cương Lĩnh trình đại hội XI, Đảng đã dũng cảm thừa nhận: trong lãnh đạo, Đảng có lúc cũng phạm sai lầm, khuyết điểm, có những sai lầm, khuyết điểm nghiêm trọng do giáo điều, chủ quan, duy ý chí, vi phạm quy luật khách quan.

Xét ra, đây là loại sai lầm do nôn nóng, tả khuynh, không chỉ riêng Đảng ta mắc phải. Dẫu sao, thái độ nghiêm túc với sai lầm đã khiến lòng tin tăng lên. Bác Hồ, sau những sai lầm trong cải cách ruộng đất, đã thay mặt chính phủ và đảng xin lỗi dân. Dân càng thêm mến phục, kính yêu và tin tưởng ở Đảng.

Tuy nhiên, còn nhiều sai lầm khác, cũng tả khuynh, cũng gây đau thương cho dân và thiệt hại cho Đảng; nhưng ngoài sự tự kiểm điểm trong nội bộ, Đảng ta chưa bao giờ xin lỗi dân thêm một lần nào nữa. Ví dụ, sai lầm sau 1975 do nôn nóng đi lên XHCN, gồm cả chính sách Giá-Lương-Tiền, đã đẩy xã hội ta tới bờ vực khủng hoảng, kéo dài tới 10 năm. Rồi ngay trong nhiệm kỳ khoá X, tham nhũng không những không giảm mà còn nặng nề hơn, khiến số vụ và số người khiếu kiện tăng lên kỷ lục… Liệu từ nay, Đảng ta có nên xin lỗi dân nếu mức độ sai lầm được dân coi là “lớn”?. Đảng là của dân, từ dân, mà xin lỗi là một nét đẹp rất “đậm đà bản sắc dân tộc”. Vấn đề là có tin dân, đồng thời có tự tin và dũng cảm.

Câu hỏi là, liệu sai lầm tả khuynh đến nay có còn rơi rớt? Xin hãy rà soát lại chính sách đất đai và chủ trương kinh tế nhà nước là chủ đạo.

2- Hai ngọn cờ: Độc lập dân tộc và CNXH

- Độc lập dân tộc. Suốt 80 năm qua, đảng CSVN đã huy động mọi nguồn lực của dân tộc (sinh lực, nhân lực, tài lực, vật lực) nhằm thực hiện hai nhiệm vụ do Đảng đề ra: Mưu cầu độc lập và xây dựng CNXH. Tất cả để chiến thắng; tất cả vì CNXH là khẩu hiệu cả một thời kỳ được nêu cao khắp nơi.

Việt Nam đã tốn xương máu suốt ngàn năm để bảo vệ hoặc giành lại độc lập. nhưng chỉ tám thập niên gần đây, chúng ta trải nghiệm thêm một điều: Hai nước dẫu cùng một ý thức hệ (cùng là phong kiến, cùng là tư bản…) vẫn có thể xâm lược nhau. Do vậy, không lúc nào dân ta được phép quên lời Bác: “Tổ Quốc trên hết” và “Không có gì quý hơn Độc Lập, Tự Do”.

-Thiệt hại do chiến tranh và Hoà giải. Mỹ đã giúp chính quyền miền Nam lập đội quân cả triệu người với vũ khí hiện đại. Do vậy, không ai tính nổi tổn thất về sinh mạng và của cải mà toàn dân tộc ta phải bỏ ra để có độc lập. Hoàn cảnh lịch sử cộng với những sai lầm duy ý chí (như dự thảo Cương Lĩnh đã nêu) khiến hôm nay chúng ta chậm chân ba-bốn thập niên (so với các nước quanh ta) trên con đường tiến lên nền văn minh công nghiệp và văn minh tri thức. Cái giá phải trả về vật chất tuy không nhỏ, nhưng sự mất mát tình nghĩa đồng bào mới thật là vô giá, nhất là khi ta đã hoà giải thành công với Mỹ. Trong khi đó, tấm gương hoà giải của tiền nhân sau khi đuổi được quân xâm lược Nguyên, Minh vẫn sáng soi vằng vặc như vầng nhật nguyệt. Tổ tiên đã dạy: Muốn hoà giải, ngoài khoan dung thì mỗi bên phải biết nhận lỗi, thay vì khăng khăng đổ lỗi.Bàn tay phải xoè ra thay vì nắm lại như quả đấm. Và có một bên phải tự thấy nghĩa vụ chủ động nhận lỗi trước và chìa tay trước. Hoà giải giữa hai vợ chồng hay giữa hai phe dân tộc đều như vậy. Mong rằng Đảng ta sẽ đưa ra một kỳ hạn về hoà giải – ngay trong nhiệm kỳ này.

- Xây dựng CNXH. Nếu chúng ta thành công trong nhiệm vụ giành độc lập, thì phải nói đã thất bại trong xây dựng CNXH, chính do vậy mà thập niên 80 nước ta rơi vào khủng hoảng. Nguyên nhân, do sốt ruột, duy ý chí, giáo điều… (Dự thảo Cương Lĩnh) thì đã rõ. Nhưng nếu không sốt ruột, chúng ta vẫn cứ thất bại, vì chúng ta rập khuôn XHCN xô-viết. Đó là mô hình chứa sẵn các yếu tố tự suy thoái mà tới nay - 2010 - nước nào còn lưu luyến nó cũng đều lao đao, bế tắc.

Xây dựng chế độ Dân Chủ Nhân Dân

Mác nói: Tư tưởng mà không gắn với lợi ích thì tư tưởng đó tự bôi nhọ mình. Cương lĩnh phải thể hiện sao cho toàn khối “dân thường” thấy được những lợi ích thiết thân về kinh tế, xã hội và chính trị qua từng giai đoạn của đời người. Đã qua 12 lần bầu quốc hội mà số người tự ứng cử cao nhất chỉ đạt 30 (trong danh sách 900 ứng cử viên) hỏi ai mà không chán cho cái “quyền tự ứng cử”?

Do vậy, nếu chế độ XHCN là khát vọng (xa xôi) của nhân dân ta – như dự thảo Cương Lĩnh khẳng định - thì chế độ Dân Chủ Nhân Dân mà Bác Hồ nêu từ 1945 phải là khát vọng cháy bỏng và rất nhãn tiền. Vì nó gần, nó hiện thực. Nó lại nhắc tới dân chủ, như tên nước ta từ 1945 do Bác Hồ đặt.

Đảng ta cứ giữ vững định hướng XHCN, cứ bồi dưỡng cho lớp trẻ lý tưởng XHCN và chỉ kết nạp những người thật sự có lý tưởng XHCN. Nhưng giai đoạn hiện nay, Đảng ta chỉ nên đề ra Cương Lĩnh xây dựng chế độ Dân Chủ Nhân Dân (tiến lên CNXH), với những tiêu chí nhìn thấy, sờ thấy, về kinh tế, xã hội, chính trị… sẽ được hiện thực hoá trong vòng 5 - 10 hay 20 năm khiến mọi người hình dung được, rồi tận mắt thấy được và hưởng được – hơn là mỗi người phải di chúc cho đời cháu chắt kế tục mình thực hiện CNXH. Ví dụ, ngay nhiệm kỳ này sẽ sửa cơ bản hiến pháp; sẽ xoá hẳn kiểu dân chủ hình thức trong bầu quốc hội, sẽ luật hoá các quyền dân ghi trong Hiến Pháp…

Và… trong Cương Lĩnh xây dựng chế độ DCND, chúng ta khỏi phải dùng những khái niệm có gắn tính từ XHCN mà nội hàm không dễ xác định. Mác dạy: Ý thức xã hội do tồn tại xã hội quyết định. Cuối thế kỷ XXI này, ai dám nói Việt Nam sẽ có CNXH hiện thực. Vậy sao ngay đầu thế kỷ mà chúng ta cứ lạm dụng tính từ XHCN?
Nguồn:
LinkedInPinterestCập nhật lúc:

Nội dung liên quan

  • Ngày Quốc khánh ngẫm về bản tuyên ngôn lập quốc

    02/09/2018GS NGND Nguyễn Ngọc LanhNhững ngày này, mỗi người Việt Nam chúng ta thường bồi hồi nhớ về chặng đường đã qua, và nghĩ tới tương lai của dân tộc, nghĩ đến những gì còn trăn trở, còn phải làm tốt hơn để tương lai Việt Nam đạt được những di nguyện của Bác Hồ, xây dựng một nước Việt Nam Độc lập - Tự do - Hạnh phúc...
  • Về tiêu đề “Việt Nam Dân chủ Cộng hoà”

    31/08/2014“Việt Nam Dân chủ Cộng hoà” là tiêu đề bắt buộc phải sử dụng theo một sắc lệnh số 49 do Chủ tịch Hồ Chí Minh ký ngày 12/10/1945. Cùng ngày, Bác viết bài báo: “Sao cho được lòng dân?” dưới bí danh “Chiến Thắng”...
  • Di chúc Hồ Chí Minh: Vấn đề dân chủ và "Thực hành dân chủ rộng rãi" với bối cảnh hiện nay

    20/12/2010TS. Hồ Bá ThâmBài viết này tác giả trên cơ sở khẳng định giá trị về tư tưởng dân chủ của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong Di chúc và nêu lên những vấn đề cần giải quyết về mặt dân chủ để tạo động lực, đổi mới, hội nhập và phát triển thành công...
  • Vấn đề phòng, chống suy thoái của Đảng cầm quyền phải là một vấn đề lớn trong Cương lĩnh

    15/10/2010TS. Hồ Bá ThâmVấn đề “suy thoái nhân cách, quyền lực của Đảng cầm quyền” là một vấn đề lớn, hệ trọng, có tính cương lĩnh, mà bất cứ đảng cầm quyền nào cũng phải đặc biệt quan tâm. Tuy nhiên, không ít đảng đã phải trả giá đắt. Những bài học lịch sử xưa nay vẫn còn mới và mang tính thời sự...
  • Phát huy dân chủ để hạn chế lạm quyền, độc quyền

    15/10/2010Minh CườngNắm chắc ngọn cờ dân chủ thì sẽ có nhiều cơ hội ngăn ngừa bệnh quan liêu, độc đoán, tham nhũng...
  • Cương lĩnh: Những quan niệm chưa nhất quán

    11/10/2010TS. Hồ Bá ThâmNghiên cứu Cương lĩnh bổ sung, phát triển trình ĐH 11 của Đảng, chúng ta dễ nhận thấy nổi bật sự kiên định con đường phát triển tiến lên XHCN và những mục tiêu, những phương hướng, những quan hệ chính cần giải quyết, nhưng trong đó có một số quan niệm chưa nhất quán...
  • Nhà nước của dân, do dân, vì dân

    09/10/2010Một Nhà nước phải là một Nhà nước có Đức, dưới sự lãnh đạo của một Đảng là đạo đức, là văn minh. Một Nhà nước có Đức là nói đến một Nhà nước hướng tới bảo vệ và phục vụ lợi ích của Tổ quốc, của nhân dân, đồng thời với việc trừng trị một cách nghiêm khắc những hành vi xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của dân tộc, của nhân dân...
  • Xây dựng nhà nước pháp quyền

    02/10/2010Nguyễn Trần BạtBàn về vấn đề nhà nước pháp quyền của Việt Nam, tôi cho rằng, chúng ta
    mới chỉ có một nhà nước được phân công nội bộ chứ không phải một nhà
    nước mà quyền lực của nó được phân công một cách hiệu quả và việc sử
    dụng các quyền lực ấy được kiểm soát bằng các quy tắc xã hội. Vì thế,
    chúng ta mới chỉ đang trong quá trình xây dựng nhà nước pháp quyền...
  • Câu hỏi lớn về vận nước

    02/10/2010GS. Tương LaiChính vì những chuyến xe lịch sử không có khứ hồi, cho nên, tiếp bước cha ông không phải là dẫm theo lối mòn có sẵn, mà là dũng cảm gạt bỏ mọi trở ngại để vươn về phía trước, như dòng sông chỉ có chảy ra biển mới gọi là trung thành với ngọn nguồn của nó.
  • Cần một cương lĩnh xây dựng chế độ dân chủ nhân dân

    02/10/2010Bùi Đức LạiĐất nước đang cần có một bản cương lĩnh xây dựng và hoàn thiện chế độ dân chủ nhân dân. Đây là yêu cầu thiết thực nhất, không mâu thuẫn với lý tưởng XHCN, là cái mà Đảng lãnh đạo cần chủ trương và đưa ra trình bày trước nhân dân trong thời điểm hiện nay, là việc Đảng đã khởi xướng từ 1930, đặt nền tảng từ 1945, đã tạo ra sức mạnh cách mạng to lớn của dân tộc ta. Do những lý do khách quan và chủ quan, việc thực hiện một cương lĩnh như vậy đã bị gián đoạn...

  • Vấn đề xây dựng nền dân chủ nhân dân ở Việt Nam và cải cách thiết chế dân chủ

    28/09/2010TS. Hồ Bá ThâmNgười ta đã bàn rất nhiều về dân chủ. Nhưng những vấn đề khó, nhạy cảm thì thường lảng tránh. Chúng ta thấy là các cấp thường thảo luận, quyết sách các vấn đề kinh tế xã hội, nhưng ít thảo luận quyết sách các vấn đề dân chủ một cách sát thực, cụ thể, nhất là về mặt thể chế...
  • Vấn đề là chủ nghĩa xã hội hiện đại chứ không phải chủ nghĩa xã hội cổ điển

    05/08/2010TS. Hồ Bá ThâmSuốt nửa thế kỷ 19 và cả thế kỷ 20, rồi đầu thế kỷ 21 này việc các lực lượng xã hội tiến bộ luôn luôn tìm hiểu, tìm kiếm và tranh luận với các ý kiến hay các xu hướng khác nhau về CNXH vẫn chưa kết thúc và còn lâu mới kết thúc khi chưa có nước nào ở trình độ TBCN phát triển cao tiến lên CNXH, hoặc đến khi CNXH đã hoàn toàn được xây dựng thành công...
  • Trao đổi với bạn đọc "Di chúc Hồ Chí Minh với mục tiêu phát triển đất nước và các mô hình về XHCN"

    11/09/2009TS. Hồ Bá ThâmMột bài viết đã có sự nhận xét, đánh giá trao đổi, phản biện của bạn đọc quan tâm. “Bài viết của bạn trên mạng về Di chúc của Bác và mô hình CNXHDC Thụy Điển (do cán bộ Trung Quốc khảo sát...) RẤT HAY! Cần phải thoáng, thực sự cầu thị, bởi đã quá lâu rồi chúng ta nhìn chủ nghĩa Marx - Engels - Lênin qua lăng kính của Stalin. Cái mà chúng ta mắc chủ yếu là GIÁO ĐIỀU, không theo đúng tinh thần, tư tưởng các nhà kinh điển và của Bác…
  • xem toàn bộ

Nội dung khác