Xung đột cũ - mới thời công nghệ

09:46 SA @ Thứ Tư - 12 Tháng Bảy, 2017

Sự xung đột giữa cái mới và cái cũ luôn diễn ra, kể cả trong lĩnh vực công nghệ thông tin. Vấn đề là làm gì để thích nghi và tạo điều kiện cho những cái mới phát triển...

Thời gian gần đây, chúng ta đã chứng kiến chuyện dài nhiều tập về taxi truyền thống và taxi công nghệ. Nhưng đây không chỉ là sự mâu thuẫn về lợi ích kinh tế. Nó còn là sự xung đột giữa mới và cũ trong thời công nghệ và câu chuyện này không chỉ có trong lĩnh vực giao thông công cộng.

Lột xác đau đớn

Trong sự phát triển của xã hội trên quy mô toàn cầu cũng như tại từng quốc gia, chúng ta đã trải qua những xung đột cũ - mới để lột xác phát triển rất đau đớn.

Ở Việt Nam vào những năm cuối thập niên 1980 đầu thập niên 1990, khi ngành in ứng dụng máy tính vào chế bản và các công đoạn khác trong quy trình in ấn, những người thợ in có nhiều kinh nghiệm vốn quen thuộc với các kỹ thuật cũ đã bị ảnh hưởng nặng nề, thậm chí mất việc làm. Cụ thể như những người thợ sắp chữ chì của kỹ thuật in typo bị loại khỏi quy trình nếu như họ không thể chuyển sang các công nghệ mới. Nhưng rồi mọi người thợ phải thích nghi nếu không muốn mình bị đào thải. Giờ đây, chúng ta có được những nhà in với công nghệ hiện đại ngang tầm thế giới.

Xung đột cũ - mới thời công nghệ - Ảnh 1.

Taxi Vinasun áp dụng công nghệ mới để phục vụ hành khách ngày một tốt hơn

.

Báo in từ khi ra đời chính thức từ đầu thế kỷ XVII chỉ phải cạnh tranh lẫn nhau cho tới khi loại hình phát thanh và truyền hình xuất hiện trong thế kỷ XX. Như một tác động dây chuyền, vừa chiếm được người đọc của báo giấy, truyền hình cũng chiếm luôn một phần không nhỏ nguồn quảng cáo của báo in. Rồi sau thời của mình, tới lượt truyền hình cùng với báo in trở thành những nạn nhân của các thể loại mạng truyền thông xã hội.

Văn phòng Quảng cáo tương tác (Interactive Advertising Bureau - IAB) của Mỹ bắt đầu theo dõi tình hình quảng cáo số (trên máy tính và di động) ở nước này từ năm 2004. Tới năm 2016, họ ghi nhận lần đầu tiên doanh thu quảng cáo số qua mặt quảng cáo truyền hình. Cụ thể, doanh thu trong năm 2016 của quảng cáo số đạt 72,5 tỉ USD (tăng 22% so với năm trước), trong khi của truyền hình là 71,3 tỉ USD. Quảng cáo trên di động chiếm 51% trong doanh thu quảng cáo số năm 2016 và đang có xu hướng tăng lên so với trên web. Trong khi đó, tạp chí Forbes hồi đầu năm 2017 đưa ra những con số thống kê cho thấy doanh thu quảng cáo báo chí in ở Mỹ năm 2004 đạt 70 tỉ USD, đến nửa năm đầu 2012 giảm chỉ còn chưa đến 20 tỉ USD, thua cả doanh thu quảng cáo số của một mình Google.

Nhiều chuyên gia nhấn mạnh sự tồn tại song song giữa báo in và báo online sẽ còn kéo rất dài. Nhưng rõ ràng một điều, đây cũng là một cuộc chiến sinh tồn với báo in mà ai không theo kịp ắt phải chết. Trên tờ The Freelancer, tác giả Jason Steele sau khi phân tích những sự khác biệt cơ bản giữa báo in và báo online đã nhấn mạnh tới đặc thù của báo in là những bài viết chuyên sâu có nội dung chất lượng cao dựa trên tính chất riêng là giấy trắng mực đen nên không thể đổi trắng thay đen được.

Giải pháp mà hầu hết các tờ báo truyền thống áp dụng là liên kết với những mạng truyền thông xã hội và khai thác các lợi thế của mạng xã hội để giới thiệu nội dung trên báo mình. Đó là lý do các đài truyền hình đều phải có kênh riêng trên mạng YouTube và các báo phải có Fanpage trên mạng Facebook.

Phải tự thích nghi

Trở lại cuộc xung đột giữa taxi truyền thống và taxi công nghệ, không ít người hiểu lầm rằng chỉ cần ứng dụng một số công nghệ là taxi truyền thống có thể thành taxi công nghệ. Hai loại hình hoàn toàn khác nhau về bản chất, chỉ giống nhau về phương tiện và đối tượng phục vụ. Taxi truyền thống có thể tạo thêm thuận lợi trong hoạt động và phục vụ hành khách nếu áp dụng những ứng dụng công nghệ.

Chẳng hạn như gần đây, các taxi Vinasun được trang bị thiết bị như máy tính bảng kết nối với trung tâm điều hành kết hợp hệ thống định vị GPS trên xe. Mỗi khi có khách gọi đến, tổng đài nhận biết khu vực khách vừa gọi rồi hệ thống bắt đầu quét tìm các xe taxi đang có mặt chung quanh khách gọi và kết nối với xe nào còn trống ở gần nhất. Có bản đồ hiển thị dẫn đường cho tài xế. Khi taxi đón khách là hành trình chuyến đi lập tức được quản lý ngay từ trung tâm, bảo đảm thêm sự an toàn cho hành khách. Với công nghệ này, hãng taxi đã không còn làm phiền hành khách trên xe bởi những cuộc gọi xe khác.

Như vậy, taxi truyền thống dù có ứng dụng các công nghệ thì vẫn là taxi truyền thống; trong khi các thương hiệu taxi công nghệ hoàn toàn hoạt động dựa trên nền tảng công nghệ với mô hình kinh tế chia sẻ.

Loại hình taxi công nghệ cũng tương tự như loại hình chào bán hàng trên mạng xã hội. Những người nhạy bén kinh doanh có thể khai thác các nền tảng công nghệ để sáng tạo các loại hình kinh doanh mới mà pháp luật chưa chi phối được. Nhưng về đạo đức kinh doanh, ở đây có một lằn ranh mong manh. Một bên là khai thác nền tảng công nghệ để sáng tạo cách làm ăn mới, một bên là lợi dụng những khoảng trống mà pháp luật chưa bao phủ tới để kiếm lợi.

Cái đáng sợ nhất trong cuộc xung đột mới và cũ trên con đường phát triển là lợi dụng, nhân danh những giá trị truyền thống để đả phá những cái mới. Có thể là trong bước đầu, những cái mới chưa được hoàn thiện nhưng về bản chất, đó là những cái mới cần phải có để phát triển.

Mở lòng với cái mới

Trong sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, các cơ quan chức năng cần mở lòng với những cái mới tốt đẹp và sẵn sàng chỉnh sửa luật cho phù hợp với xu thế mới trong thời đại mới. Bây giờ không ai có thể hội nhập quốc tế và phát triển bền vững nếu vẫn với não trạng "cái nào không quản nổi thì cấm". Thay vào đó, cách tiếp cận vấn đề tiến bộ và hợp lòng người vẫn là người ta có thể làm bất cứ điều gì mà pháp luật không cấm. Chỉ có được như vậy thì sự phát triển trong lĩnh vực công nghệ mới có đường băng để cất cánh.

Cập nhật lúc:

Nội dung liên quan

  • Thế nào là đổi mới?

    19/05/2018Trường GiangĐổi mới là trào lưu tư tưởng tiến bộ, là xu thế thời đại. Những ai không có tư duy đổi mới, hành động đổi mới thường dễ bị sa vào bảo thủ, duy trì những cái đã lỗi thời. Thậm chí có nhà văn đã phát biểu: "Trong thời đại này, không đổi mới tư duy coi như mù chữ”.
  • Niêu Thạch Sanh thời công nghệ

    05/07/2016Minh ĐoànCó lẽ không sai nếu người ta ví von Internet là cái “niêu” không đáy của thế giới, hàng tỉ thông tin được “ủn” lên mỗi ngày chưa bao giờ làm nó bội thực. Tuy nhiên, cái niêu tập thể này đăng gặp phải nhiều tranh cãi…
  • "Chỉ số hạnh phúc cao" dẫn tới khó có động lực đổi mới?

    29/03/2016Dương Quốc ViệtVăn hóa người Việt chú trọng sự tồn tại hơn là đổi mới và phát triển. Để thay đổi chúng ta cần một thể chế mạnh hướng mọi nguồn lực xã hội vào cuộc cạnh tranh không ngừng nghỉ, mà ở đó sự tồn tại phải đồng nghĩa với phát triển tiến bộ...
  • Ngày nay, không đổi mới nhận thức cũng coi như mù chữ

    11/12/2015Trường GiangTrình độ nhận thức thực tế khách quan của con người cũng bị giới hạn bởi điều kiện lịch sử. Có những điều mà ngày hôm nay cho là chân lý nhưng ngày mai lại bị nghi ngờ, thậm chí bị phủ định do có những phát minh, phát kiến mới, làm thay đổi hiểu biết của con người. Do đó nhận thức của con người phải luôn luôn đổi mới...
  • Cải cách, đổi mới nhưng “Không có gì mới dưới ánh mặt trời”

    04/05/2015Quốc VươngHình ảnh ùn ùn hàng đoàn người chen chúc đứng ngồi, chật kín những bến tàu xe, các khu vui chơi trong dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5, cứ hằng năm nhàm chán lặp lại. Hóa ra cuộc sống vốn dĩ chẳng có gì mới.
  • ‘Her’ - nỗi cô đơn trong thế giới công nghệ

    19/05/2014Anh TúBộ phim mà kiều nữ bốc lửa Scarlett Johansson chỉ diễn xuất bằng giọng nói đưa khán giả đi tới tận cùng của sự cô đơn trong thời đại con người phụ thuộc vào máy móc.
  • Tín hiệu thời đại nền tảng của đổi mới tư duy

    31/03/2014Trường GiangTrong cuộc sống của loài người ngày nay đang xuất hiện những thực tiễn mới, sáng chói những hào quang trí tuệ. Thực tiễn mới đó luôn bật ra tín hiệu, giúp con người tiên tiến nắm bắt, giải mã, tạo ra những làn sóng đổi mới tư duy, đổi mới hành động để dần dần tạo ra một thực tiễn mới đại trà...
  • Tư duy hệ thống và đổi mới tư duy

    26/03/2014GS. TSKH. Phan Đình DiệuThế kỷ 20 vừa đi qua và những thành tựu khoa học to lớn mà loài người đạt được trong thế kỷ đó đã làm đảo lộn nhiều hiểu biết vốn có của chúng ta về những vấn đề cơ bản như không gian và thời gian, vật chất và vũ trụ, sự sống và con người, rồi tiếp đến là kinh tế và xã hội... Từ những hiểu biết mới trong nhiều lĩnh vực khác nhau dần dần đã hình thành một quan điểm mới, một tư duy mới về thiên nhiên cũng như về xã hội của chúng ta...
  • Dân chủ công nghệ và ngôn luận chậm cảm

    25/03/2014Nguyễn Vĩnh NguyênCuộc sống của chúng ta đang bị (hay được) vây bủa bởi những làn sóng thông tin. Nhưng vì sao sự va đập của thông tin, sự kiện ngày càng khiến chúng ta bất an nhiều hơn về thực tại xã hội mà mình đang sống?
  • 20 ý tưởng công nghệ giúp thế giới tốt đẹp hơn

    05/07/2010Tú HàĐiều gì có thể xảy ra khi các tấm pin điện mặt trời được cho không? Và điều gì nữa sẽ xảy ra khi bạn có thể biết được tất cả mọi thứ trên thế giới theo thời gian thực-không phải là Internet nhé, mà biết bằng cách cảm nhận được, theo cách của vật lý? Và điều gì sẽ xảy ra khi các tiến sĩ y học/khoa học có thể dự báo được một đại dịch trước khi nó thực sự diễn ra? Đây là những điều hứa hẹn cho một thế giới đang đổi thay trong tương lai.
  • Giáo dục hơn là một công nghệ!

    16/10/2009Đại tá Tiến sĩ Đỗ Kiên CườngTừ 1980, khi mới là một giảng viên trẻ tại Học viện Quân y, tôi đã nghe về Công nghệ Giáo dục (CNGD), vì một đồng nghiệp có con học ở Trường Thực nghiệm (TTN), thánh địa của phương pháp.
  • Tôn trọng lịch sử - tiêu chí của đổi mới

    22/07/2007GS, TS Ngô Văn LêNếu học sinh từng bước được trang bị kiến thức về cội nguồn dân tộc, truyền thống đánh giặc giữ nước, truyền thống lao động cần cù sáng tạo và những giá trị văn hóa, tinh thần mà ông cha mình, cũng như các nhà khai sáng đã gây dựng, giữ gìn bao đời thì chắc chắn từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, một thế giới quan đầy tính nhân văn sẽ được hình thành...
  • Khoa học, công nghệ và đạo đức trong điều kiện kinh tế thị trường

    14/05/2007Nguyễn Đình HòaCuộc cách mạng khoa học - công nghệ hiện đại đang diễn ra hết sức mạnh mẽ trên thế giới và tác động sâu sắc đến quá trình phát triển của các nước, nhất là các nước đang và chậm phát triển.
  • Triết lý trong công nghệ thông tin

    10/10/2006Hoàng SơnNếu cuộc sống có những triết lý thì công nghệ thông tin cũng có những triết lý riêng của mình. Và nếu những nhà thông thái chỉ cho người ta cách sống khôn ngoan, minh triết, thì bằng triết lý của mình, những nhà quản lý CNTT chỉ ra xu hướng phát triển công nghệ, chỉ cho người ta cách thức đầu tư và kinh doanh có hiệu quả nhất, chỉ ra "cách sống" với CNTT...
  • Công nghệ sẽ biến đổi giáo dục

    14/09/2006Nguyễn Tuyết MaiCông nghệ sẽ biến đổi giáo dục” là nội dung một nghiên cứu mới nhất do các chuyên gia về kinh tế và giáo dục Bộ Thương mại Mỹ thực hiện nhằm giúp các nhà tuyển dụng hình dung được những tác động của các công nghệ mới tới công tác giáo dục và đào tạo, trên cơ sở đó xây dựng các kế hoạch cần thiết...
  • Cách mạng thông tin – công nghệ và nền văn minh

    12/12/2005PGS, TS. Phạm Thị Ngọc TrầmKết quả của quá trình biến đổi vật chất, năng lượng, thông tin do trí tuệ và lao động được định hướng bởi trí tuệ đó của con người đã tạo nên các cuộc cách mạng thông tin - công nghệ và cùng với chúng là sự thay đổi của nền văn minh nhân loại...
  • Công nghệ thông tin: thực trạng và giải pháp

    19/11/2005Nguyễn Tuyết MaiBan chỉ đạo công nghệ thông tin quốc gia đã làm một cuộc khảo sát việc ứng dụng công nghệ thông tin tại 217 doanh nghiệp và những con số có được đã khiến mọi người không khỏi bất ngờ.
  • Doanh nhân trong thời đại công nghệ thông tin

    18/09/2003Một vài điện thoại di động- loại mốt nhất với dây đeo lủng lẳng chưa làm bạn trở thành một đại diện cho làn sóng mới. Một bộ complê thật đúng điệu với mái đầu chải chuốt chỉ đủ để nhận ra bạn là một doanh nhân đã từng ra nước ngoài. Một cô thư ký xinh đẹp đi cùng đủ để biết bạn là người bận rộn . Tất cả những điều đó rất cần cho bạn trong giao tiếp, trong kinh doanh và nói lên rằng bạn thật sự là một doanh nhân rất năng động nhưng nếu bạn còn sử dụng được và sử dụng có hiệu quả những thiết bị mà chúng tôi sẽ đề cập dưới đây thì có thể nói rằng bạn không chỉ chú ý đến hình thức mà cả đến nội dung. Điều đó cũng có nghĩa là bạn sẽ thành công...
  • xem toàn bộ

Nội dung khác