Thách thức ngoài đời, thách thức trong sân...

06:42 CH @ Thứ Bảy - 01 Tháng Hai, 2014

Trong đời mỗi người cũng như trong lịch sử mỗi dân tộc dường như lúc nào cũng dễ gặp những trắc trở, những chướng ngại vật bất ngờ hiện ra với lời thách đố: Phải vượt qua chúng, nếu như còn muốn vươn lên về đích.

Trong lịch sử nước nhà, kể từ khi các vua Hùng và con cháu khởi nghiệp dựng nước ở châu thổ sông Hồng, dân tộc ta đã đối diện với mối hiểm họa ngoại xâm từ người láng giềng khổng lồ phương Bắc. Rồi để tồn tại, không thể không khắc chế bão lũ thiên tai mùa hạ, giá lạnh rét mướt mùa đông... Gần ngàn năm Bắc thuộc như chỉ càng tô đậm thêm "phong tục Bắc Nam cũng khác"; và chúng ta vẫn là "Việt Nam" - nghĩa là "vượt về phía Nam" men theo bờ Biển Đông, dọc theo dãy Trường Sơn mà lớn mạnh thêm, mà mở rộng thêm bờ cõi...

Trong cuộc đấu tranh kéo dài hàng ngàn năm ấy hầu như chúng ta luôn bị đặt vào "cửa dưới": ta đất hẹp, họ rộng mênh mông; ta người ít, họ "đông như quân Nguyên"; ta nghèo cái ăn và vũ khí, họ dư thừa của cải và khí tài... Thế rồi, kỳ lạ thay, cái kết cục "châu chấu đá xe" ấy lại là: "tưởng rằng chấu ngã, ai dè xe nghiêng"! Bạch Đằng giang mấy lần cuộn sóng, sông Như Nguyệt còn lưu dấu tích oai hùng, Chương Dương Độ, Hàm Tử Quan, Chi Lăng, Ngọc Hồi, Đống Đa, Điện Biên Phủ dưới đất và trên không..., khó kể hết những địa danh rạng rỡ chiến công.

"Lấy yếu đánh mạnh, lấy ít địch nhiều" - điều gì đã làm nên chiến thắng? Ấy là sức mạnh của chính nghĩa, thuận "lẽ Trời", "lấy chí nhân mà thay cường bạo". Là sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, trên dưới một lòng. Là biết địch biết ta, lấy thủy khắc hỏa, lấy chậm đối với nhanh, tránh chỗ mạnh nhằm chỗ yếu, dùng mưu không dùng sức, bảo toàn lực lượng, chắc thắng mới ra đòn... Bài học lịch sử nói gọn lại thì có vẻ đơn giản nhưng thực tế thì thật là cao diệu, đòi hỏi sự sáng tạo biết bao nhiêu! Đó là điều chẳng mấy xa lạ với mỗi người dân chúng ta...

*

* *

... Ngày xuân, hoa lại nở, cái lạnh dần qua, không muốn triền miên trong những điều to tát; từ chuyện nghiêm túc xa xưa lại muốn ghé sang chuyện ... bóng đá tầm phào. Thế rồi hóa ra trong trò chơi có vẻ như vô thưởng vô phạt này vẫn có thể tìm thấy những điều ... to tát.

Hai đội với 22 chàng trai quần đùi áo số ra sân, mỗi đội 11 người, sau tiếng còi của vị vua áo đen, bắt đầu lao vào cuộc tranh giành một quả bóng da duy nhất, cốt sao đưa được bóng vào khung thành đối phương. Cuộc đấu không khoan nhượng, bên nào cũng cố đè bẹp sự kháng cự của đối thủ, cố đưa được bóng vào lưới đối phương nhiều hơn ít nhất một lần. Cuộc đấu trên sân cỏ đã gợi nhớ đến một cuộc đối đầu ngoài chiến trận...

Và cũng như trong một cuộc chiến tranh, không phải cứ theo những tiêu chí định lượng bên ngoài mà "mạnh được, yếu thua". Không phải đội nào danh tiếng nổi như cồn, có nhiều cầu thủ cao to, lực lưỡng, sút khỏe, kỹ thuật cao cường, chạy nhanh, bền sức, hừng hực khí thế đánh nhanh thắng nhanh như muốn "ăn tươi nuốt sống" đối thủ... thì hễ vào sân là đương nhiên giành chiến thắng. Dự đoán đội nào giành thắng lợi chung cuộc là việc làm đầy rủi ro của các nhà cái . Bất ngờ là thuộc tính của bóng đá; nếu trận bóng nào cũng có thể biết trước kết quả thì bóng đá đã mất hết sự hấp dẫn y như là hậu quả của nạn "đi đêm", dàn xếp tỷ số.

Ký ức bóng đá không thiếu những cuộc đụng độ "châu chấu đá xe" như trong lịch sử chiến tranh đã nhắc ở trên. Hơn 60 năm về trước, tại World Cup đầu tiên sau Thế chiến lần II tổ chức tại Brazil, đội của nước chủ nhà - một siêu cường bóng đá - tưởng đã chắc chắn lên ngôi vô địch khi đã thắng như chẻ tre để nghênh tiếp "nạn nhân" cuối cùng là đội bóng đại diện cho nước láng giềng Uruguay đất nhỏ người thưa. Thế rồi hàng chục vạn khán giả của sân Marakana khổng lồ ở xứ sở lấy "túc cầu giáo" làm "quốc giáo" ấy đã phải ủ rũ lũ lượt bước theo sau vị Tổng thống nước mình cúi đầu đi bộ rời sân tiếp tục gậm nhấm nỗi đau bại trận 1-2 trước người hàng xóm tý hon!

Bốn năm sau sự kiện bất ngờ ấy, năm 1954 tại Thụy Sĩ, thế giới lại một lần nữa sửng sốt trước thất bại không tưởng của đội tuyển Hungary, đội tuyển tưởng chừng như vô đối, từng làm mưa làm gió mấy năm liền trên sân cỏ châu Âu trước đó. Ở trận chung kết, Hungary đã nhận phần thua đau đớn trước đội tuyển CHLB Đức, đội mà chỉ ít ngày trước, họ đã đè bẹp với tỷ số 8-3 ở vòng đấu bảng!

Gần đây hơn, tại Euro Cup 1992, lên ngôi vô địch là đội Đan Mạch, đội bóng "lót đường" phút chót được lọt vào vòng chung kết bằng vé vớt - với tư cách thay thế đội Nam Tư bị gạt bỏ vì lý do chính trị mà Phương Tây áp đặt.

Hàn Quốc, tại World Cup 2002, cũng đã khiến người hâm mộ hởi lòng hởi dạ khi lần đầu tiên là đội bóng châu Á - "vùng trũng" trên bản đồ bóng đá thế giới xưa nay - bỏ lại đằng sau những cường quốc bóng đá như Italia, Tây Ban Nha để chiếm vị trí thứ tư không kém phần danh giá.

Euro Cup 2004 chứng kiến một sự kiện còn bất ngờ hơn: vượt qua các đại gia của làng túc cầu châu Âu, đất nước nhỏ bé Hy Lạp đã đàng hoàng chiếm vị trí quán quân với lối chơi kiên trì, nhẫn nhịn, chậm chắc, biết chớp thời cơ - một chiến thắng mang đậm dấu ấn của nhà cầm quân lão luyện người Đức - "Thánh" Otto Rehhagen.

Năm 2010, đội FC Barcelona hùng mạnh, dù kiểm soát bóng tới 70% thời gian trong trận bán kết với Inter Milan của "người đặc biệt" Jose Mourinho, cuối cùng vẫn bị đội này loại, đành ngậm ngùi nhìn địch thủ vào chung kết và xứng đáng đoạt Cúp vô địch sau đó trước "Hùm xám" Bayern Munich.

Đội tuyển Việt Nam chúng ta, dù chưa bao giờ không là "thấp bé nhẹ cân", cũng đã nhiều lần gây bất ngờ trước các đối thủ mạnh. Năm 2006, họ từng hạ đo ván "đệ tứ anh hào" Hàn Quốc trong một trận đấu ở Tây Á khiến huấn luận viên đội này bị sa thải. Năm sau, họ hiên ngang lọt vào số tám đội mạnh nhất Giải vô địch châu Á. Năm 2008, họ thắng "ông kẹ" Thái Lan sau 2 lượt trận để đoạt chức vô địch Đông Nam Á - Cup Suzuki lần đầu tiên sau 50 năm!

Có một điểm chung trong tất cả các chiến thắng kể trên: Đội được coi là yếu hơn đã giành phần thắng trước các đội được đánh giá là mạnh hơn. (Tất nhiên sẽ là thú vị hơn rất nhiều nếu ta được coi là đội mạnh, là "cửa trên" và... chiến thắng. Nhưng đó còn là chuyện ở thì... tương lai, không dễ gì sớm đạt tới, nếu trước hết không biết vượt qua chính mình!).

Những đội được cho là yếu hơn ấy - và trên thực tế, nhìn tổng thể trong một thời gian đủ dài, họ cũng quả thật là yếu hơn - tại sao cuối cùng vẫn có thể giành thắng lợi?

Ấy là do, trước khi vào trận, họ không hề đánh mất sự tự tin vào sức mạnh đoàn kết của toàn đội; tất cả kết thành một khối sẵn sàng đứng vững trước mọi thử thách. Chấp nhận vị thế "cửa dưới", tuân thủ nghiêm ngặt sự chỉ đạo của huấn luyện viên, họ kiên nhẫn chịu trận, tổ chức chủ động phòng thủ tầng tầng lớp lớp, pressing áp sát đối thủ trên 2/3 phần sân nhà như kè đá tảng liên tục làm dội ngược trở ra mọi đợt sóng tấn công, làm phá sản chiến thuật "đá nhanh, thắng nhanh" của đối thủ, khiến "quân địch" phải nản lòng. Phòng thủ chặt mà không quên ra đòn "hồi mã thương", khi đối phương ỷ thế mạnh rất dễ rơi vào mất cảnh giác. Đòn phản công chớp nhoáng đó là tuyệt chiêu khiến "kẻ yếu" được ca khúc khải hoàn vào lúc không ai ngờ nhất.

Quả là "biết địch biết ta, trăm trận trăm thắng"! Chủ động đón nhận thách thức, không ngủ quên trên vinh quang quá khứ, thấy và biết sửa cái dở của mình, - bằng tinh thần đoàn kết khoan hòa, bằng mưu trí và lòng kiên trì, bằng khát vọng sánh vai cùng thiên hạ, chúng ta có thể đi tới thành công.

Đó chắc không phải chỉ là những lời suông rỗng.

Đó chính là khả năng thích nghi với hoàn cảnh nghiệt ngã, tìm đúng cách khả dĩ biến thách thức thành cơ hội để có thể đạt tới cái đích hằng mong ước./.

Nguồn:Viet-Studies
Cập nhật lúc:

Nội dung liên quan

  • Vì sao các nhà làm luật yêu bóng đá?

    17/06/2018Nguyễn Quang ThânCó lẽ có rất ít người không yêu thích bóng đá. Các nhà làm luật và những người có tinh thần thượng tôn pháp luật có cái thích riêng của mình. Bởi bóng đá là một môn chơi thể hiện tính luật pháp chặt chẽ, nhưng không quá máy móc...
  • Tại sao bóng đá lại ... hấp dẫn?

    17/06/2018Nguyễn Tất ThịnhTrong những ngày cả thế giới cùng hướng về nước Brazil, tận hưởng và cổ vũ cho không khí sôi động của World Cup 2014, có bao giờ bạn tự đặt câu hỏi vì sao trái bóng tròn trên sân lại khiến hàng tỉ người phải thức đêm vì nó? vì sao bạn yêu bóng đá? Một câu hỏi giản đơn nhưng có lẽ không thật dễ để trả lời đầy đủ...
  • Hoan hô Bóng Đá & nghĩ về Xã hội

    13/07/2016Nguyễn Tất ThịnhTôi đã có bài viết rằng : Cuộc sống thực ra là trò chơi lớn….Bóng Đá lại là một trò chơi của Cuộc sống….Điều hay ở chỗ : không những phản ánh hiện thực Cuộc sống mà còn Phản ánh lí tưởng Xã hội của Con người …
  • Ông Nguyễn Trần Bạt giao lưu: Việt Nam gia nhập WTO - Cơ hội và thách thức

    08/10/2015Việt Nam gia nhập WTO là một sự kiện vô cùng hệ trọng. Ngoài cuộc Cách mạng Tháng Tám và cuộc Giải phóng Miền Nam ra, tôi chưa thấy việc gì hệ trọng hơn việc nước chúng ta gia nhập WTO. Đây là một quyết định chính trị vô cùng sáng suốt...
  • Thách thức Biển Đông và "chiếc nỏ thần" Việt Nam

    09/09/2014TS Vũ Minh Khương (ĐHQG Singapore)Để vượt qua thách thức nghiệt ngã hiện nay, Việt Nam cần hiểu rõ hơn Trung Quốc. Đây là một dân tộc có nền văn hóa lớn, lâu đời, với nhiều thành quả huy hoàng trong quá khứ nhưng đã bị kìm nén nặng nề trong hàng trăm năm qua do chính sách đóng cửa và não trạng mê muội...
  • 5 thách thức đặt ra với Chính phủ mới

    30/07/2011Song Linh- Hoàng Lan ghiBất ổn kinh tế vĩ mô, tham nhũng, nhóm lợi ích, chênh lệch giàu nghèo và chủ quyền là 5 thách thức cần Chính phủ giải quyết trong nhiệm kỳ mới để đưa đất nước vượt qua vùng "nguy hiểm", theo chuyên gia Phạm Chi Lan...
  • 5 thách thức lớn đối với Quốc hội và Chính phủ

    29/07/2011GS. Nguyễn Minh Thuyết“Uy tín của Quốc hội sẽ được xác lập ngay qua việc bàn thảo và ra được Nghị quyết về Biển Đông” – GS.TS Nguyễn Minh Thuyết...
  • Một số vấn đề về quản lý và những thách thức trong nền giáo dục Việt Nam*

    01/07/2010TS Bùi Trân PhượngVới tư cách là người hoạt động trong giáo dục đại học, cũng như với tư cách là phụ huynh học sinh, tôi xin nêu vài suy nghĩ của mình về vấn đề quản lý giáo dục, quản trị đại học và những thách thức đối với giáo dục Việt Nam. Trong phần đầu về quản trị, tôi sẽ lấy ví dụ nhiều hơn trong giáo dục đại học, là lãnh vực mà tôi có nhiều trải nghiệm thực tế. Trong phần hai, về minh bạch tài chánh, tôi sẽ nói về nền giáo dục một cách rộng rãi hơn, với quan điểm vừa của người trong ngành vừa là phụ huynh học sinh, thành phần của công chúng sử dụng dịch vụ giáo dục từ các nhà trường.
  • Toàn cầu hoá gặp thách thức

    04/08/2009Eric Beinhocker và Elizabeth Stephenson - Harvard Business Publishing - Như Nguyệt dịchTrước khi cuộc khủng hoảng xảy đến, toàn cầu hoá tưởng như là một xu thế khá bền vững. Tuy nhiên, quá trình hội nhập kinh tế toàn cầu cũng đã hiện hữu một vài thách thức cụ thể.
  • Trí tuệ Việt Nam trước thời cơ và thách thức của WTO

    09/03/2007GS Vũ KhiêuChúng ta có rất nhiều thuận lợi cần khai thác nhưng lại đứng trước rất nhiều khó khăn phải vượt qua. Làm thế nào để trong thuận lợi nhìn thấy hết khó khăn và trong khó khăn, cũng tìm ra được những thuận lợi để khắc phục? Chúng ta tin vào sự quyết tâm, vào tinh thần dũng cảm, vào đầu óc sáng tạo của toàn thể nhân dân ta trong bước ngoặt lịch sử này.
  • Những thách thức của toàn cầu hóa

    27/10/2006Nguyễn Trọng ChuẩnToàn cầu hoá được nói đến ở đây trước hết và chủ yếu là toàn cầu hoá kinh tế. "Toàn cầu hoá kinh tế là một xu thế khách quan, lôi cuốn ngày càng nhiều nước tham gia, xu thế này đang bị một số nước phát triển và các tập đoàn kinh tế tư bản xuyên quốc gia chi phối, chứa đựng nhiều mâu thuẫn, vừa có mặt tích cực vừa có mặt tiêu cực, vừa có hợp tác vừa có đấu tranh", vừa tạo ra những cơ hội cho sự phát triển...
  • Tác động và những thách thức khi vào WTO

    24/09/2006Lê Thành ÝLà một tổ chức thương mại lớn nhất hành tinh, WTO gồm 148 quốc gia, chiếm 85% tổng thương mại hàng hoá và chừng 90% thương mại dịch vụ toàn cầu. Hội nhập kinh tế quốc tế và gia nhập WTO mang lại nhiều cơ hội nhưng đồng thời cũng có nhiều khó khăn, thách thức...
  • Một số thách thức của quá trình toàn cầu hóa đối với Việt Nam hiện nay

    01/08/2006TS. Phạm Văn ĐứcToàn cầu hoá hiện đang là xu thế tất yếu, khách quan, tác động mạnh mẽ tới tất cả các quốc gia, dân tộc, đến đời sống xã hội của cả cộng đồng nhân loại, cũng như cuộc sống của mỗi con người. Toàn cầu hoá không chỉ tạo ra cho các nước những cơ hội, mà cả những thách thức to lớn. Trong các thách thức đó thì thách thức về văn hoá, về việc giữ gìn và phát huy bản sắc dân tộc, các giá trị truyền thống được coi là một trong những thách thức lớn nhất đối với các nước đang phát triển...
  • Thách thức và khả thi

    21/05/2006Nguyễn Tân KỷTính thách thức và tính khả thi là hai yếu tố cần thiết cho một mục tiêu. Thế nhưng nếu thách thức quá sẽ không còn tính khả thi và ngược lại, nếu thiên về khả thi sẽ mất đi sự thách đố. Nghệ thuật của nhà lãnh đạo là kết hợp hài hòa hai yếu tố đó...
  • Bóng đá Việt Nam và khoảng trống văn hóa

    23/12/2005Thanh Thảo... phải ngẫm nghĩ rất nhiều khi muốn cắt nghĩa tại sao bóng đá Việt Nam lại nhiều tiêu cực như vậy, tại sao cầu thủ VN lại "bán mình" một cách dễ dàng và rẻ rúng như vậy ? Câu trả lời chính là cái "khoảng trống văn hóa" ấy đang cư ngụ ngay trong lòng bóng đá VN, trong hành trang vào đời và vào nghề của nhiều cầu thủ.
  • Toàn cầu hoá – Cơ hội và thách thức

    19/09/2005Nguyễn Trần Bạt, Chủ tịch / Tổng giám đốc, InvestConsult GroupKhông ai có thể phủ nhận được rằng toàn cầu hoá đem đến cho nhân loại, cả những nước phát triển lẫn những nước chậm phát triển, những cơ hội phát triển to lớn. Những nhà lãnh đạo sáng suốt đang ra sức lựa chọn những chiến lược phát triển vừa khôn khéo vừa kiên quyết để đưa đất nước mình tiến lên phía trước. Nhưng bên cạnh đó, chúng ta cũng nghe thấy nhiều giọng nói từ khắp các châu lục đang gióng lên những lời cảnh báo về mối đe doạ của lối sống phương Tây...
  • Hội nhập quốc tế: Cơ hội và thách thức đối với giá trị truyền thống trong điều kiện toàn cầu hóa

    19/07/2005Nguyễn Trọng ChuẩnQuá trình toàn cầu hóa đang diễn ra hiện nay là hệ quả của sự phát triển vô cùng mạnh mẽ, mang tính chất đột biến của khoa học và công nghệ cao, nhất là công nghệ thông tin. Các phương tiện hiện đại của công nghệ thông tin, trước hết là mạng Internet, mạng viễn thông toàn cầu, cáp quang xuyên đại dương, các mạng kết nối siêu lộ thông tin, … đã tạo ra kết cấu hạ tầng kỹ thuật của toàn cầu hóa.
  • xem toàn bộ