Gặp được nhiều người qua "Dòng đời"

06:26 CH @ Thứ Sáu - 19 Tháng Giêng, 2007

Gặp mình, gặp người thân, gặp người quen... Gặp gỡ và có thể lắng nghe được nhiều người khi đọc bộ tiểu thuyết "Dòng đời" của tác giả Nguyễn Trung, do NXB Văn nghệ TPHCM và Trung tâm Ngôn ngữ và văn hoá Đông - Tây ấn hành cuối năm 2006, dày 1.000 trang.

Nói về "Dòng đời" (DĐ), Nguyễn Trung tâm sự: "Ba thập kỷ đầu tiên của đất nước hoà bình, độc lập, thống nhất, tôi thấy phải làm việc gì đó ghi nhớ lại chặng đường không thể nào quên này của tổ quốc chúng ta, theo cảm nhận của riêng mình, và bằng cách làm của riêng mình".

Mỗi một tập trong DĐ khái quát một giai đoạn lịch sử của đất nước từ 1975 tới nay. Trong DĐ, hầu như không một thành phần nào của xã hội bị bỏ sót. Cả trăm nhân vật với những mối quan hệ đan xen, nhưng xoay quanh tuyến chính là hai đại gia đình: Gia đình trung tá QĐNDVN Phạm Trung Nghĩa, gia đình bà Sáu Nhơn - tư sản Sài Gòn... Mỗi gia đình, có thể nói, là hình ảnh đất nước thu nhỏ. Gia đình nào thời chiến tranh cũng có con cái đi theo hai phía: Cộng sản và quốc gia.

Tác giả Nguyễn Trung.

Vào dòng đục, dòng trong của DĐ, bạn đọc - những người cùng thời Nguyễn Trung, có thể gặp lại... chính mình, bạn bè cùng trang lứa, những người có thể được gọi là "người đương thời" với mình; người trẻ hơn - gặp các bậc cha chú. Người đọc có thể rơi nước mắt vì vẻ đẹp của những con người sống vì người khác, có thể buồn cười không thể tưởng tượng nổi về một thời ấu trĩ đã qua, hay cười sảng khoái với những đối thoại hài hước về quan hệ trong gia đình, hay cùng băn khoăn với các nhân vật trước những vấn đề lớn lao như toàn cầu hoá, tương lai đất nước.

DĐ cũng thuộc dạng tiểu thuyết chính trị. Lời văn chân phương, giản dị. Các nhân vật, rõ ràng là đã được tiểu thuyết hoá, nhưng tính cách, ngôn ngữ sống động khiến người đọc không thể không so sánh nhân vật trong tiểu thuyết với ông A, bà B, chị C... có thực ngoài đời. Đây là ưu điểm - thu hút sự tò mò của người đọc, nhưng cũng là nhược điểm của DĐ - để lộ vai nhân vật.

Nhưng, trên hết, DĐ cuốn người đọc vào các tranh luận và đối thoại giữa các nhân vật: Đối thoại - nảy lửa ý thức hệ, đối thoại - dạy khôn, đối thoại triết lý... về các vấn đề của đời sống, của đất nước trong từng giai đoạn. Thỉnh thoảng trong các đối thoại, tranh luận, tác giả có phần "sơ suất" để lộ cái tôi của người viết với cái nhìn của một nhà phân tích thời cuộc, từng tham mưu, tư vấn các chính sách cho Chính phủ. Nhưng, vì thế mà đây lại chính là điểm mạnh của DĐ.

Gấp lại trang cuối cùng của tiểu thuyết. Cảm xúc qua đi. Tâm trí lắng lại hai điều: Cái nhìn vừa khâm phục, thương mến tin yêu, nhưng lại cũng có phần nghi ngờ, lo lắng của thế hệ đi trước với thế hệ trẻ hôm nay. Bọn trẻ bây giờ ma quái lắm, và một triết lý sống mà qua DĐ tác giả muốn gửi gắm tới bạn đọc: "Triết lý sâu xa "cha mẹ hiền lành để đức cho con" - chân lý phấn đấu làm người, khái niệm hiền lành, khái niệm để đức cho con vô cùng phong phú, vô cùng cao xa. Con đường đi từ hiền lành đến để đức cho con vô cùng trí tuệ và nhân bản. Nhưng, cố giữ đức tin như thế là để sửa mình, chứ thực hiện nó trong đời còn gian truân lắm".

Cập nhật lúc:

Nội dung liên quan

  • Đọc “Dòng đời”

    18/12/2006Cao Huy ThuầnLần đầu tiên, văn học Việt Nam có một tiểu thuyết đồ sộ, dựng lên cả một xã hội ba mươi năm hậu chiến với đủ khía cạnh văn hóa, chính trị, kinh tế, đưa ra những bộ mặt tiêu biểu của đủ giai tầng xã hội mới cũ, vẽ lên một bức tranh hoạt họa linh động, bi hài. Phải vừa là chuyên gia, vừa là nhà văn mới viết được một truyện dài như thế, lý sự thâm hậu xen kẽ với tình tiết tài hoa...
  • Dòng đời – Dòng tâm huyết

    18/12/2006Đông LaDòng đờilà tác phẩm có tính sử thi, nhưng không thuần sử, nghĩa là tác giả không chỉ liệt kê và mô tả những sự kiện xảy ra trên đất nước mà chủ yếu ông tái hiện cái hành trình gian khó của sự nảy sinh, sự đơm hoa kết trái, những bài toán và lời giải còn ở phía trước của công cuộc đổi mới. Về nghệ thuật, Nguyễn Trung lựa chọn bút pháp hiện thực rất giản dị, rất trong sáng...
  • "Ai quan tâm đến đất nước sẽ đọc tôi"

    13/12/2006Trang ThanhBộ tiểu thuyết đề cập đến những sự kiện chính trị lớn liên quan đến vận mệnh dân tộc. Với hình tượng nước xuyên suốt 4 tập mang tên Dòng xoáy, Nước đứng, Lõm nước và cuối cùng là Triều dâng, “Dòng đời” được coi là biểu tượng cho dòng lịch sử của đất nước Việt Nam đi ra khỏi những cuộc chiến tranh để bước vào thời kỳ mới với vai trò lịch sử mới...
  • Đọc tiểu thuyết "Dòng đời"

    07/12/2006Phan Đình DiệuTác giả đã tỏ ra rất chắc tay khi không e ngại đi sâu vào những khía cạnh tế nhị, chứa nhiều uẩn khúc tâm lý hoặc nhiều khác biệt chính kiến để đưa ra được một cách trung thực và thẳng thắn - dù vẫn không xa rời hình thức văn học của một cuốn tiểu thuyết - những vấn đề vừa cấp thiết, vừa nóng bỏng đặt ra cho sự phát triển của đất nước ta trong một thời kỳ dài từ quá khứ vừa đi qua cho đến hiện tại hôm nay...

Nội dung khác