Đã từ lâu, bất cứ ai quan tâm đến nền giáo dục đại học đều nhận thấy rằng lối giảng dạy như hiện nay không thể nào kích thích được năng lực tư duy độc lập, phát triển óc phê phán, biết hoài nghi khoa học, biết và dám không phục tùng ngụy lý, biết và dám phê phán cái lạc hậu, cái sai lầm nơi người học Tức là lối giảng dạy đó không thể mang lại sự "minh triết” cần phải có của một nền giáo dục đại học "chính danh". Tại sao lại như thế vậy, cái gốc của tình trạng này hệ tại ở đâu?
Hãy khoan bàn đến việc chúng ta chạy theo hay mô phỏng các mô hình giáo dục đại học của các nước khác theo nhãn quan thực dụng nhất thời, mà chúng ta hãy cùng nhìn vào chính bản thân những người lãnh trách nhiệm cung cấp sự minh triết cho người học, đó là những người thầy.
Những người thầy chính là những người trực tiếp mang lại sự minh triết, nhưng họ có đủ năng lực và trình độ để làm việc đó hay không? Chúng ta hãy cùng nhìn vào những con số sau đây để tìm cho mình câu trả lời:
|
Trường (TP HCM) |
Tổng số cán bộ giảng dạy |
Số cán bộ giảng dạy có trình độ sau đại học |
Tỉ lệ % |
|
ĐH Quốc gia |
1.583 |
903 |
57 |
|
ĐH Sư phạm kỹ thuật |
268 |
153 |
57 |
|
ĐH Bách Khoa |
512 |
223 |
44 |
|
ĐH Nông lâm |
- |
- |
khoảng 50 |
Theo quy định chung, tất cả giảng viên đại học đều phải có trình độ sau đại học, nhưng nhìn vào số liệu của một vài trường trong bảng chúng ta thấy có khoảng phân nửa số cán bộ giảng dạy đại học chưa đạt đến trình độ này. Khi người thầy chưa đủ tiêu chuẩn thì làm sao cho ra những "sản phẩm" đủ tiêu chuẩn, đáp ứng được yêu cầu kinh tế, kỹ thuật hiện nay?
Giáo dục đại học phải là một nền giáo dục thấm được tinh thần dân chủ, tức là lối giáo dục truyền thông: có sự truyền tải và phản hồi thông tin (tức kiến thức). Trong đó, do trình độ của người thầy chưa đạt được yêu cầu nên lối dạy đại học của chúng ta hiện nay là lối giáo dục tuyên truyền một chiều, tức là có quá ít sự phản hồi thông tin nơi người học, do đó làm thui chột năng lực tư duy độc lập và óc sáng tạo của con người.
Do đó, sự minh triết của giáo dục đại học chỉ có thể có được khi người thầy có đủ sự minh triết, bởi sẽ không thể có sự cải tổ trong chương trình học, trong phương pháp giảng dạy (để mang lại sự minh triết) khi trình độ của người dạy thấp. Tức là chúng ta cầu phải cải tổ chất lượng của những tác nhân chính yếu nhất: người thầy.
Th.S. Lê Minh Tiến, Tuổi trẻ chủ nhật
Số lượt đọc:
4429
-
Cập nhật lần cuối:
06/07/2005 09:59:49 AM |  | | Chiến dịch Mùa Hè Xanh đi về các bản làng khó khăn- Chung tay góp sức xây dựng cộng đồng |
Thông tin liên quan: Cuộc đua số lượng: Sự bất ổn trong giáo dục Đại học Việt Nam05/09/2008 09:00' AM Nền kinh tế Việt Nam đang trải qua những thử thách đầy gay go. Ai cũng nhận thức được rằng, nguyên nhân cơ bản là do trình độ quản lý yếu kém và sự thiếu thốn nghiêm trọng nguồn nhân lực có trình độ ở mọi tế bào của nền kinh tế. So sánh với các nước trong khu vực, một điều rõ ràng là chúng ta đã không có sự chuẩn bị về vốn người cho sự phát triển. Trách nhiệm đó, một phần rất lớn là thuộc về giáo dục đại học. Đặc biệt là sự xuống cấp về chuẩn mực đào tạo... Sứ mạng của giáo dục11/05/2008 05:07' PM Vấn đề cơ bản cần làm sáng tỏ trong triết lý giáo dục Việt Nam của chúng ta hiện nay là làm rõ các quan điểm giáo dục xã hội chủ nghĩa, định hướng xã hội chủ nghĩa trong giáo dục và phương pháp giáo dục dân chủ, khêu gợi tự do tư tưởng đối với người học cùng với phạm vi tự do tư tưởng đối với người thầy trong khi đứng trên bục giảng dạy và khi làm công tác nghiên cứu khoa học... Công bằng xã hội trong giáo dục Đại học27/06/2007 08:24' PM Việt Nam đã vào WTO. Điều này có nghĩa, nguồn nhân lực của Việt Nam và từ đó là nền Giáo dục Đại học cũng như nguồn cung cấp tài chính cho nền giáo dục, nay cũng phải được đặt trên cùng một mặt bằng so sánh với các nước khác trong khu vực và trên thế giới... Giáo dục đại học và cơ chế thị trường22/03/2007 03:26' PM Cụm từ "Giáo dục đại học và cơ chế thị trường" đang được tranh luận sôi nổi trên mọi diễn đàn về GD trong hơn một năm qua. "GDĐH có là một loại hàng hóa công?", "Trường học không phải là chợ", "Có hay không có thị trường GD?"... Thanh Niên xin được giới thiệu với bạn đọc bài viết của GS Phạm Phụ - Trường ĐH Bách khoa TP.HCM về vấn đề khá nóng bỏng và cũng khá nhạy cảm này. Cuộc cách mạng giáo dục mới phải bắt đầu từ bậc Đại học - Cao đẳng01/11/2006 06:32' AM Thực trạng Giáo dục & đào tạo hiện nay ở nước ta là nỗi âu lo sâu sắc của toàn xã hội, vì nó gắn liền với mỗi gia đình và tương lai phát triển của đất nước. Vấn đề này đã được đề cập mọi lúc, mọi nơi và nhiều khi gay gắt trong Hội thảo khoa học, trên mặt báo và tại diễn đàn của Quốc Hội. Các nhà giáo, các nhà khoa học đã đề xuất, kiến nghị các giải pháp đổi mới nền giáo dục nước nhà, nhưng sự chuyển biến rất chậm chạp và đôi khi còn tạo ra các mâu thuẫn mới trong nội bộ hệ thống giáo dục... Học trò thời nay năng động hơn nhưng không chịu học!19/11/2008 08:50' PM Khi được học lý thuyết, sinh viên luôn thấy khô khan và không muốn học. Còn khi học thực hành, vì không có nền tảng lý thuyết nên sự học chỉ dừng lại ở việc áp dụng và bắt chước một cách máy móc. Cái vòng luẩn quẩn ấy khiến sinh viên càng về sau càng mong ngóng học thật nhanh để chóng được lấy bằng cho “xong một việc ở đời”... Đại học: Tiền không mua được đẳng cấp11/11/2008 11:50' PM Một trong các giải pháp của “đề án đổi mới giáo dục đại học 2006-2020” của Bộ Giáo Dục và Đào Tạo là cho phép thành lập nhiều trường đại học để “đáp ứng nhu cầu đào tạo nhân lực cao”. Nhưng đại học không phải là địa chỉ để “đào tạo nhân lực trong các lĩnh vực công nghệ và dịch vụ chất lượng cao”. Đó là một lối suy nghĩ dễ tính. Thành lập một trường, và rồi hệ thống đại học, phải xuất phát từ sự suy tư thâm hậu và sâu sắc về hiện trạng và tương lai của đất nước. “Giáo dục nhồi nhét thì dẫn đến “vô văn hóa”26/10/2008 01:17' AM Bằng kinh nghiệm của nhiều năm nghiên cứu và giảng dạy tại trường Đại học Công nghệ Tokyo (Nhật Bản) và Đại học Sungkyunkwan (Hàn Quốc), GS Vật lý Vũ Văn Hùng chia sẻ những quan sát của ông về tính chủ động trong các giảng đường đại học tại các quốc gia nói trên. Học luật: Học cảm nhận công lý và kiến tạo công lý16/10/2008 12:48' PM Có một thực tế là nhiều người trẻ, kể cả những người đang học luật theo kiểu thuộc đến từng điều, lại có sự hiểu biết cũng như hành xử theo luật rất non nớt. PGS.TS Phạm Duy Nghĩa, Chủ nhiệm Bộ môn Luật Kinh doanh, Khoa luật, ĐHQG Hà Nội đã chia sẻ với SVVN một góc nhìn mới về vấn đề này. Hơn 50% sinh viên không… hứng thú học tập26/09/2008 08:32' AM Một nghiên cứu mới đây của PGS.TS Nguyễn Công Khanh, trường Đại học Sư phạm Hà Nội đã chỉ ra một loạt các con số về phong cách học của sinh viên và trong đó, có không ít con số rất “giật mình”. Cuộc đua số lượng: Sự bất ổn trong giáo dục Đại học Việt Nam05/09/2008 09:00' AM Nền kinh tế Việt Nam đang trải qua những thử thách đầy gay go. Ai cũng nhận thức được rằng, nguyên nhân cơ bản là do trình độ quản lý yếu kém và sự thiếu thốn nghiêm trọng nguồn nhân lực có trình độ ở mọi tế bào của nền kinh tế. So sánh với các nước trong khu vực, một điều rõ ràng là chúng ta đã không có sự chuẩn bị về vốn người cho sự phát triển. Trách nhiệm đó, một phần rất lớn là thuộc về giáo dục đại học. Đặc biệt là sự xuống cấp về chuẩn mực đào tạo... Khi sinh viên “vùi mình” vào game, vào sex…29/08/2008 06:51' AM Càng ngày càng có nhiều bạn trẻ trong đó không ít là sinh viên bị ám ảnh bởi quan niệm “trẻ không chơi, già hối hận” và lao vào những cuộc chơi bạt mạng thâu đêm suốt sáng. Không phải họ đang tận dụng tuổi trẻ, họ đang liều lĩnh, phí phạm tuổi xuân thì đúng hơn... Bài khác: Vài góp ý về chất lượng giáo dục Đại học01/01/1900 12:00' AM Qua theo dõi loạt bài thảo luận và góp ý về giáo dục đại học ở Việt Nam trên các báo trong nước và qua trao đổi với một số đồng nghiệp trong và ngoài nước tôi nhận thấy một trong những vấn đề lớn nhất về giáo dục Đại học ở Việt Nam hiện nay là vấn đề chất lượng: chất lượng đội ngũ giảng dạy, chất lượng đào tạo và chất lượng Sinh viên. Sinh viên và... nỗi buồn của sách!14/05/2003 03:51' PM "Tuổi thanh niên nên đến với sách như đi vào cuộc đời để tìm bạn". Đó là một trong những lời khuyên quý báu của André Maurois - nhà văn Pháp. Thế nhưng đọc sách có còn là một niềm vui tao nhã, một nhu cầu học hỏi không thể thiếu, nhất là đối với sinh viên - một bộ phận thanh niên được xem là trí thức trẻ ngày nay? Dự án giáo dục Đại học có nguy cơ phá sản25/04/2003 03:51' PM "Cực kỳ thất vọng", "rủi ro cao, hiệu quả thấp", "vượt ngưỡng an toàn" và "có thể phải huỷ toàn bộ dự án, kế hoạch chưa thực hiện", đó là những lời đánh giá của các chuyên gia Ngân hàng thế giới (WB) sau chuyến giám sát thực tế dự án giáo dục ĐH vào đầu tháng 4 vừa qua. Sinh viên phải là nhà nghiên cứu10/03/2003 03:51' PM Trong hai ngày 7 và 8/3, tại Vĩnh Phúc, đã diễn ra hội thảo quốc gia “đổi mới phương pháp dạy - học ĐH, CĐ”. Phát biểu trong chương trình khai mạc, giáo sư Hoàng Tuỵ cho rằng: đã có nhiều thảo luận về đổi mới giáo dục ĐH nhưng đến nay vẫn chưa có sự thống nhất. Chưa có sự thống nhất về sứ mạng, mục tiêu mà đã bàn về phương pháp thì không thấu đáo, nhưng “đành phải tạm thôi”. Tìm cách giảm sự thụ động cho sinh viên10/03/2003 03:51' PM Trong hai ngày 7 và 8/3, tại Vĩnh Phúc đã diễn ra hội thảo quốc gia “đổi mới phương pháp dạy - học ĐH, CĐ”. Phát biểu tại, giáo sư Hoàng Tụycho rằng: đã có nhiều thảo luận về đổi mới giáo dục ĐH nhưng đến nay vẫn chưa có sự thống nhất. Chưa có sự thống nhất về sứ mạng, mục tiêu mà đã bàn về phương pháp thì không thấu đáo, nhưng “đành phải tạm thôi”. |