Chuyện “ông Sanh sách”

Hải TâmThanh niên tuần san
01:22' CH - Thứ năm, 24/05/2007

Sở hữu một kho tàng đồ sộ dễ đến vài triệu bản sách, ngày nào cũng vậy, ông Nguyễn Hồng Sanh thức dậy rất sớm để đọc sách và lao động cho sách, người ta thường gọi ông là "ông Sanh sách". Dù đã ngoài 70 tuổi, ông vẫn nuôi trong mình niềm đam mê sưu tầm sách và có hẳn một gian nhà chỉ để chứa sách ở số 45 Nguyễn Trường Tộ, TP. Vũng Tàu.

Duyên nợ với sách

Tìm một cuốn sách hay để đọc đã là điều khó, lưu giữ được nó lại càng khó hơn. Vậy mà ông Sanh lại lưu giữ được một tài sản sách vô cùng đồ sộ. Không thể đếm được bao nhiêu quyển sách trong nhà của ông, chúng tôi ước chừng vài triệu bản sách. Như vậy nghĩa là Sanh sách đang sở hữu vài triệu kho tàng kiến thức.

Ông hào hứng khoe với chúng tôi về kho sách mà ông dày công góp nhặt trong suốt cuộc đời Những chồng sách cao ngất chiếm hết gian nhà. Chưa hết, ông còn chất sách lên cả gác xép, cầu thang, chỉ chừa lối đi nhỏ chỉ khoảng 0,5m. Sanh sách kể: "Hồi tui còn học cấp tiểu học ở trường làng, bắt đầu biết đọc cho là mê sách. Mà cũng lạ, chỉ mê sách chứ không khoái các thú chơi khác của con nít nhà quê. "Mê" nhưng nhà nghèo, làm gì có tiền mua nên mượn sách, truyện của bạn bè về chép lại. Hồi đó, cùng học với tui có một anh bạn nhà giàu đem sách vào khoe. Tui mượn sách của ảnh về, thức đêm để chép, không bỏ sót một trang nào từ đầu đến cuối, thậm chí vẽ hình và tô màu sao cho thật giống. Những quyển sách đó tui quý và van còn giữ". Ban đầu, vốn liếng của Sanh sách chỉ là 5 - 7 cuốn cho thiếu nhi. Từ đó cho đến tận bây giờ, có bao nhiêu tiền ông đều dẫn vào mua sách.

Từ cái xóm quê Cần Được, tỉnh Long An, Sanh sách lên Sài Gòn học Sư phạm rồi về Vũng Tàu làm thầy giáo năm 1956. Nhiều lúc, đồng lương giáo viên ít ỏi không đủ tiền mua sách, thế là ông lại mượn sách về chép tay tỉ mỉ, đóng thành cuốn.

Năm 1963, Sanh sách mở tiệm cho thuê sách nhưng chẳng bao lâu sau, ông lọt vào lệnh tổng động viên của chính quyền cũ. Do cương quyết không đi lính nên ông phải giả điên suốt mấy năm liền. Song, không vì thế mà ông thôi theo đuổi "sự nghiệp sách", trái lại niềm đam mê sách càng cháy bỏng. Khi đất nước giải phóng, ông giao nộp nhiều sách do chính quyền Sài Gòn xuất bản, đồng thời, mua những quyển sách vừa xuất bản khi đất nước giải phóng. Sanh sách bồi hồi nhớ lại: "Trong 14 năm dạy học sau giải phóng, có bao nhiêu tiền tui cũng đổ vào mua sách, còn dặn người bán có bao nhiêu sách tui mua hết. Trước đây, việc xuất bản sách không nhiều như bây giờ. Lúc còn tiền thì tui mua, hết tiền mà gặp cuốn sách hay, mê quá thì muốn về chép. Nhờ đó mà vốn sách của tui cũng lớn".

Không có tiền nhưng… có sách

Niềm đam mê sách cử như cái nợ đeo đẳng ông suốt cả cuộc đời Sanh sách nâng niu, chăm sóc từng cuốn sách như thể chúng là những đứa con của ông vậy. Gần 70 năm đọc sách và lao động cho sách, chỉ có ông mới hiểu sách quý giá đến nhường nào. Sanh sách bồi hồi nhớ lại. Năm 1990, do bất cẩn, hàng vạn quyển sách của tui bị mối tấn công. Phải mất cả tuần để thu dọn, sắp xếp lai và tiêu diệt mối ".

Sau kinh nghiệm "đau thương" ấy. Sanh sách đúc kết cho mình một bài học trong việc bảo quản sách: không kê sách sát mặt đất và sát tường để tránh ẩm mốc, tạo cơ hội cho mối tấn công. Khi phát hiện mối, phải tiêu diệt bằng được con mối chúa thì mới hy vọng chúng sẽ không tiếp tục sinh sôi để phá hoại.

Ông cho rằng, mình không giàu nên “chơi sách" bằng cách kinh doanh sách để tiếp tục tích cóp sách. Bên canh những chồng sách để kinh doanh, phía sau là những dãy sách chỉ dành cho riêng ông và ban bè thân thiết. Chúng là những gì ông có được trong suốt đời mình và đang đầy thêm nhờ những đồng tiền bán sách bên ngoài. Ông tự hào nói: “Tiền bạc tui không có, thậm chí một chỉ vàng cũng không, nhưng sách thì tui nhiều. Với tui, chúng giá trị hơn cả vàng".

Sanh sách cất giữ rất nhiều sách kim cổ mà không phải bất cứ nhà sách nào hiện nay cũng có được. Như cuốn Miscellanees của Trương Vĩnh Ký in năm 1888 tai Sài Gòn hay cuốn Souverains Et Abiliie s D'lndoch của Phủ toàn quyền Đông Dương in năm 1943.

Bên cạnh đó, ông còn giữ lại những tập Tạp chí gần 100 năm tuổi như Trung Bắc Tân Văn Chủ Nhật, Nam Phong Tạp chí, Nam Kỳ Tuần Báo, Tiểu thuyết thứ 7, Đông Dương Tạp chí… cùng nhiều loại sách ngoại ngữ khác.

Có lẽ vì thế mà nhà sách của ông được rất nhiều người tìm đến: từ trẻ em mới biết đọc đến người lớn tuổi, từ dân trí thức đến người lao động nghèo... Sanh sách luôn tận tình lục lọi trong những chồng sách của mình một quyển sách mà khách hàng cần. Ông sắp xếp chi li, chia ra đại loại, tiểu loại cho từng thể loại sách. Khi quyết định bán một quyển sách nào đó, Sanh sách thường đọc lại vì ông biết chẳng mấy khi còn có thể gặp lại nó trên thị trường sách nữa.

Nhân đạo thư quán

Ngày lại ngày, người ta đến nhà sách Nhân Đao Thư Quán hỏi về một cuốn sách nào đó rồi đi. Chỉ có Sanh sách như con ong cần mẫn, lao đông miệt mài để tha về kho tàng kiến thức vốn đã đồ sộ của mình thêm nhiều quyển sách hay. Sanh sách quan niệm: đọc sách để làm người, đã làm người phải có lòng nhân Thế nên Sanh sách đặt tên cho nhà sách là Nhân Đao Thư Quán. Ông tự hào vì biết chăm chút đầu tư để kho tàng sách trở nên phong phú hơn.

Tiếp xúc với Sanh sách, chúng tôi nhận ra ông cũng hết sức lãng mạn. Cái máu văn nghệ trong ông già 74 tuổi này không hề bị dập tắt bởi thời gian. Ông biết đàn hầu hết tất cả các loại nhạc cụ dân tộc như: đàn tranh, đàn cò, ghi-ta phím lõm, sến, tì bà. Sanh sách còn sáng tác cả nhạc phẩm tài tử. Trước đây, Sanh sách tích cực gửi tác phẩm công tác với Đài tiếng nói nhân dân TP. Hồ Chí Minh. Nhuận bút được bao nhiêu, ông lại dốc vào đầu tư cho sách. Yêu sách, yêu văn nghệ nên ông yêu cuộc sống, những thú vui ấy làm cho cuộc sống của Sanh sách thêm thi vị. Cứ mỗi chiều thứ sáu hàng tuần, ông và những người bạn già cùng sở thích lại quây quần trước nhà sách để đờn ca tài tử. Ông so dây đàn, cười nói: "Cây đàn nguyệt cầm này theo tui 50 năm rồi đó, để tui ca tặng các bạn một bài"!. Đôi mắt đăm chiêu nhìn vào khoảng không trước mắt, ông cất giọng: “Ta yêu nhau ở mối tình thanh cao, dẫu khổ cảnh cũng chẳng nao, tấm lòng em sau trước trọn niềm.Dẫu kẻ chân mây người nơi góc biển, sá quảng bao tháng đợi năm chờ...".

Chiều nhạt nắng, hình ảnh những ông già quây quần chơi đàn khiến không ít người đi đường phải ngoái lại nhìn. Trời sẩm tối cũng là lúc bạn bè ra về hết. Sanh sách lại tiếp tục quay vào với sách. Nhìn ông mồ hôi nhễ nhạibên những chồng sách cao ngất nghểu, chúng tôi biết rằng ngọn lửa đam mê sách sẽ cháy mãi trong ông đến hơi thở cuối cùng.

Chuyện “ông Sanh sách”
ChúngTa.com @ Facebook
Thống kê truy cập
Số lượt truy cập: .
Tổng số người truy cập: .
Số người đang trực tuyến: .
.
Sponsor links (Provided by VIEPortal.net - The web cloud services for enterprises)
Thiết kế web, Thiết kế website, Thiết kế website công ty, Dịch vụ thiết kế website, Dịch vụ thiết kế web tối ưu, Giải pháp portal cổng thông tin, Xây dựng website doanh nghiệp, Dịch vụ web bán hàng trực tuyến, Giải pháp thương mại điện tử, Phần mềm dịch vụ web, Phần mềm quản trị tác nghiệp nội bộ công ty,